Bàn cờ Asean
Asean là nơi Mỹ và Trung Quốc đang cạnh tranh nhau quyết liệt
BBC
-
Nhà báo Martin Petty của hãng tin Anh Reuters có bài phân tích về Asean trên bàn cờ giữa Mỹ và Trung Quốc nhân các hội nghị của khối với hai đối tác này ở thủ đô Phnom Penh của Campuchia.
Trò kéo co để tranh giành ảnh hưởng ở đông nam Á giữa Mỹ và Trung Quốc chứng tỏ đang trở thành một phép thử quan trọng cho chiến lược ‘xoay chiều’ về phương đông của Washington trong bối cảnh Bắc Kinh đang củng cố quyền lực kinh tế và quân sự ở ngay sân sau của mình.
Các nước trong Hiệp hội các quốc gia đông nam Á (Asean), một trong những khu vực phát triển nhanh nhất trên thế giới, đang cân nhắc xem nên chơi những lá bài của mình như thế nào trong lúc Mỹ đang chạy đua với gã khổng lồ Trung Quốc và đang cố gắng khẳng định vị trí của mình ở châu Á.
Các nước chia rẽ
Những động thái lôi kéo dồn dập gần đây của Washington với một số nước Asean, từ Philippines, Thái Lan cho đến Singapore và Việt Nam, tiềm ẩn nguy cơ xung đột với Trung Quốc nhất là khi tranh chấp chủ quyền dễ làm kích động tâm lý và Trung Quốc đang xây dựng lực lượng nhanh chóng ở vùng Biển Đông giàu tài nguyên.
Tuy nhiên với những đồng minh lâu đời của Mỹ trong khu vực và mối quan hệ thân thiết của Trung Quốc với một số nước thành viên Asean thì khối này khó có thể tìm được tiếng nói chung trên những vấn đề có liên quan đến hai siêu cường này tại hội nghị các bộ trưởng ngoại giao trong tuần này ở Phnom Penh.
Lợi ích cá nhân rất có thể sẽ mạnh hơn sự đồng thuận tại hội nghị vốn cũng có sự tham gia của Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton và Ngoại trưởng Trung Quốc Dương Khiết Trì.
Một số nước sẽ lâm vào thế bí khi không biết làm cách nào để cân bằng các mối quan hệ với hai nước này để được lợi nhiều nhất từ cả hai, trong khi một số nước khác lại tìm cách lợi dụng sự đối đầu Mỹ-Trung như một cơ hội để đạt được những lợi thế kinh tế và quân sự.
Lào, Campuchia và Miến Điện, những quốc gia nghèo nhất trong khối, vẫn sẽ nằm trong quỹ đạo của Trung Quốc nhờ vào những khoản cho vay không kèm điều kiện của họ.
Những nước này rất cần xây dựng cơ sở hạ tầng, hỗ trợ quân sự và làn sóng đầu tư từ các công ty Trung Quốc.
Ngoài ra, Bắc Kinh cũng có quan hệ kinh tế gần gũi với Singapore và Malaysia và đang ra sức ve vãn Thái Lan – một đồng minh quan trọng của Mỹ kể từ Đệ nhị Thế chiến và là một căn cứ của Mỹ trong cuộc chiến ở Việt Nam.
Bắc Kinh đang cung cấp các khoản vay và công nghệ cho Thái Lan để xây dựng một tuyến đường sắt cao tốc, tài trợ hàng trăm học bổng cho sinh viên Thái và gần đây đã đồng ý gửi sang Bangkok 10.000 giáo viên dạy tiếng Hoa.
‘Siêu cường tại chỗ’
Thitinan Pongsudhirak, giám đốc Viện nghiên cứu an ninh và quốc tế của Đại học Chulalongkorn ở Bangkok, nói rằng Thái Lan là một ‘quốc gia trục’ ở Asean vốn có truyền thống thân Mỹ nhưng giờ đây lại ngả về phía Trung Quốc nhiều hơn.
Chiến lược của Trung Quốc ở Thái Lan và một vài nước Asean khác không chỉ là thương mại và đầu tư trước mắt mà là xây dựng mối quan hệ gần gũi để phục vụ cho các lợi ích chiến lược dài hạn.
“Trung Quốc hiện giờ thâm nhập vào khắp đông nam Á... họ là siêu cường ngay tại chỗ,” Pongsudhirak nói, “Đó là quyền lực âm thầm của Trung Quốc mà chúng ta không nhìn thấy. Nó không được thể hiện mạnh mẽ. Họ không nói ra.”
“Trung Quốc có thể đầu tư nhiều hơn nữa (vào quan hệ với Asean) mà không cần được lợi ngay,” ông nói thêm.
Sau một thời kỳ gần như lơ là Asean dưới thời chính quyền Bush, Hoa Kỳ có thể lo sợ rằng họ đang tụt lùi trong khi Trung Quốc đang tận dụng sự tăng trưởng của Asean.
Một số nhà phân tích cho rằng chiến lược châu Á mới của Mỹ là để xua tan quan niệm rằng sức mạnh kinh tế của họ ngày càng suy giảm cũng như quan niệm Trung Quốc vẫn tiếp tục bùng nổ.
Dấu hiệu rõ ràng của việc Hoa Kỳ quay trở lại khu vực cho tới nay là các động thái của giới quân sự với việc Bộ trưởng Quốc phòng của nước này công du đến một số nước hồi tháng trước để loan báo kế hoạch điều chuyển 60% lực lượng chiến đấu của Mỹ trú đóng ở châu Á-Thái Bình Dương cho đến năm 2020. Điều này cho phép Mỹ có thể ‘hành động nhanh nhẹn, triển khai nhanh chóng và linh hoạt’.
Một phần trong kế hoạch này đòi hỏi Mỹ phải sử dụng các cảng ở Philippines, Việt Nam và có thể là Singapore để đổi lại việc huấn luyện và hỗ trợ kỹ thuật cho các nước này.
Hoa Kỳ cũng đang tìm cách thiết lập một trung tâm phản ứng nhân đạo tại sân bay U-tapao, nơi từng là căn cứ của họ trong cuộc chiến Việt Nam trên lãnh thổ Thái Lan.
Tranh chấp chủ quyền
Chiến dịch ve vãn của Washington ở khu vực đã tiếp thêm sức mạnh cho Việt Nam và Philippines, vốn chỉ trích đòi hỏi chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông, và khởi động các cuộc thảo luận đề nghị Mỹ triển khai máy bay do thám ở vùng biển này.
Theo một số nhà ngoại giao Asean, Trung Quốc rất nghi ngờ về động cơ của Hoa Kỳ và đang vận động rất quyết liệt ở hậu trường để đả bại nỗ lực của Việt Nam và Philippines đề xuất Asean soạn thảo một thông cáo chung về tranh chấp trên biển trong bối cảnh lời lẽ các bên gay gắt trở lại sau một thời gian tạm lắng dịu.
Sự đồng thuận của Asean càng không có khả năng với việc nước chủ tịch luân phiên của Asean Campuchia, đồng minh lớn nhất của Bắc Kinh trong khối và nhận hàng tỷ đô la viện trợ và đầu tư từ nước này, từ chối tham gia, các nguồn tin ngoại giao cho biết.
Mặc dù vậy, Trung Quốc và Hoa Kỳ đều giảm nhẹ những lời lẽ về một sự đối đầu địa chiến lược trong khu vực. Cả hai đều hoan nghênh sự hiện diện của nhau ở đông nam Á và tìm cách xoa dịu nỗi lo sợ của Asean rằng ảnh hưởng của họ đang tác động tiêu cực lên khối.
“Trong Asean thường xuyên có một quan ngại về sự canh tranh chiến lược nguy hiểm giữa Mỹ và Trung Quốc,” Kurt Campbell, trợ lý ngoại trưởng Mỹ chuyên trách Đông Á, phát biểu mới đây.
“Chúng tôi có quyết tâm và quyết tâm mạnh mẽ để mọi người thấy rõ rằng chúng tôi muốn làm việc cùng với Trung Quốc,” ông nói.
Trong một cuộc phỏng vấn với nhật báo The Nation của Thái Lan hai tuần trước đây, Thứ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Phó Oánh nói Asean là ‘một ưu tiên không thể bàn cãi’ của Trung Quốc.
Tuy nhiên, trong một ẩn ý về sự can dự của Mỹ vào khu vực, bà Phó cảnh báo Asean nên có thái độ độc lập.
“Nếu Asean ngả về một phía thì khối này sẽ không còn ý nghĩa,” bà nói.
Mục đích kinh tế
Giới chức Mỹ nhấn mạnh rằng việc nước này chuyển trọng tâm về châu Á cũng còn vì mục đích kinh tế.
Các nhà ngoại giao Hoa Kỳ cho rằng các tập đoàn của họ đang ngày càng quan tâm đến khu vực đông nam Á và họ được khích lệ trước kế hoạch thành lập Cộng đồng kinh tế Asean.
Tuy nhiên sự đầu tư của Hoa Kỳ ở đây cũng có nghĩa là xâm phạm vào sân chơi truyền thống của Trung Quốc.
Một cuộc gặp gỡ lớn nhất từ trước đến nay trong phạm vi Asean của các doanh nghiệp Mỹ sẽ diễn ra ở Siem Reap vào cuối tuần này – một sự kiện có sự tham dự của Ngoại trưởng Hillary Clinton.
Những động thái như thế là tin tốt lành cho những nền kinh tế lệ thuộc vào Trung Quốc như Lào và Miến Điện – những nước giờ đây đang tìm đến các đối tác khác để đa dạng hóa nguồn đầu tư.
Đa số các nước trong khu vực đều tuyên bố công khai rằng họ không đứng về phía nào trong đối đầu Trung-Mỹ. Một số còn xem điều này là cơ hội vì họ có thể khai thác mâu thuẫn này để đạt lợi ích cho mình.
Khai thác mâu thuẫn
Theo cựu Ngoại trưởng Thái Lan Kantathi Suphamongkhon thì có một quan niệm sai lầm rằng khi Thái Lan xích gần Trung Quốc hơn thì quan hệ của họ với Mỹ cũng xấu đi.
Thái Lan, ông nói, đang ở một vị thế rất tốt để tranh thủ lợi ích từ cả hai cường quốc này.
“Điều quan trọng là không nên xem mối quan hệ của Thái Lan với Mỹ và Trung Quốc là một trò chơi ăn cả bên này ngã về không bên kia,” ông nói và cho biết Asean luôn muốn sự hiện diện của Hoa Kỳ trong khu vực như là một ‘lực lượng giúp ổn định’.
Tuy nhiên điều này cũng có thể có tác dụng ngược.
Sự can dự của Hoa Kỳ vào Biển Đông đã dẫn đến việc diễu võ giương oai từ phía Trung Quốc và những lời kêu gọi ngày càng gia tăng ở nước này về một lập trường cứng rắn hơn.
Tuy nhiên, căng thăng gia tăng giữa Mỹ và Trung Quốc, miễn là không leo thang thành xung đột, có thể có lợi cho các nước Asean.
“Họ (các nước Asean) không muốn Trung Quốc và Mỹ hoàn toàn đồng ý với nhau,” học giả Thái Lan Thitinan Pongsudhirak nhận định, “Những căng thẳng và mâu thuẫn này cho họ khả năng mặc cả và yêu sách.”
Lợi ích cạnh tranh nhau giữa hai cường quốc này có thể dẫn đến sự chia rẽ về các chính sách trong khối và điều này có thể làm tổn hại đến uy tín của Asean khi họ đang chuẩn bị hội nhập vào một cộng đồng kinh tế vào năm 2015.
“Hậu quả của việc chuyển hướng chiến lược của Mỹ là triển vọng về một Asean thống nhất là rất ít ỏi,” nhà phân tích Michael Montesano ở Viện nghiên cứu châu đông nam Á có trụ sở ở Singapore cho biết.
“Các thành viên của khối đều theo phe bằng cách này hoặc cách khác và điều này đặt Asean vào một tình thế không dễ chịu chút nào,” ông nói.
Trò kéo co để tranh giành ảnh hưởng ở đông nam Á giữa Mỹ và Trung Quốc chứng tỏ đang trở thành một phép thử quan trọng cho chiến lược ‘xoay chiều’ về phương đông của Washington trong bối cảnh Bắc Kinh đang củng cố quyền lực kinh tế và quân sự ở ngay sân sau của mình.
Các nước trong Hiệp hội các quốc gia đông nam Á (Asean), một trong những khu vực phát triển nhanh nhất trên thế giới, đang cân nhắc xem nên chơi những lá bài của mình như thế nào trong lúc Mỹ đang chạy đua với gã khổng lồ Trung Quốc và đang cố gắng khẳng định vị trí của mình ở châu Á.
Các nước chia rẽ
Những động thái lôi kéo dồn dập gần đây của Washington với một số nước Asean, từ Philippines, Thái Lan cho đến Singapore và Việt Nam, tiềm ẩn nguy cơ xung đột với Trung Quốc nhất là khi tranh chấp chủ quyền dễ làm kích động tâm lý và Trung Quốc đang xây dựng lực lượng nhanh chóng ở vùng Biển Đông giàu tài nguyên.
Tuy nhiên với những đồng minh lâu đời của Mỹ trong khu vực và mối quan hệ thân thiết của Trung Quốc với một số nước thành viên Asean thì khối này khó có thể tìm được tiếng nói chung trên những vấn đề có liên quan đến hai siêu cường này tại hội nghị các bộ trưởng ngoại giao trong tuần này ở Phnom Penh.
"Trung Quốc hiện giờ thâm nhập vào khắp đông nam Á... họ là siêu cường ngay tại chỗ. Đó là quyền lực âm thầm của Trung Quốc mà chúng ta không nhìn thấy. Nó không được thể hiện mạnh mẽ. Họ không nói ra."
Thitinan Pongsudhirak, giám đốc Viện nghiên cứu an ninh và quốc tế, Đại học Chulalongkorn, Bangkok
Lợi ích cá nhân rất có thể sẽ mạnh hơn sự đồng thuận tại hội nghị vốn cũng có sự tham gia của Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton và Ngoại trưởng Trung Quốc Dương Khiết Trì.
Một số nước sẽ lâm vào thế bí khi không biết làm cách nào để cân bằng các mối quan hệ với hai nước này để được lợi nhiều nhất từ cả hai, trong khi một số nước khác lại tìm cách lợi dụng sự đối đầu Mỹ-Trung như một cơ hội để đạt được những lợi thế kinh tế và quân sự.
Lào, Campuchia và Miến Điện, những quốc gia nghèo nhất trong khối, vẫn sẽ nằm trong quỹ đạo của Trung Quốc nhờ vào những khoản cho vay không kèm điều kiện của họ.
Những nước này rất cần xây dựng cơ sở hạ tầng, hỗ trợ quân sự và làn sóng đầu tư từ các công ty Trung Quốc.
Ngoài ra, Bắc Kinh cũng có quan hệ kinh tế gần gũi với Singapore và Malaysia và đang ra sức ve vãn Thái Lan – một đồng minh quan trọng của Mỹ kể từ Đệ nhị Thế chiến và là một căn cứ của Mỹ trong cuộc chiến ở Việt Nam.
Bắc Kinh đang cung cấp các khoản vay và công nghệ cho Thái Lan để xây dựng một tuyến đường sắt cao tốc, tài trợ hàng trăm học bổng cho sinh viên Thái và gần đây đã đồng ý gửi sang Bangkok 10.000 giáo viên dạy tiếng Hoa.
‘Siêu cường tại chỗ’
Một số nước Asean ngả hoàn toàn về phía Trung Quốc
Thitinan Pongsudhirak, giám đốc Viện nghiên cứu an ninh và quốc tế của Đại học Chulalongkorn ở Bangkok, nói rằng Thái Lan là một ‘quốc gia trục’ ở Asean vốn có truyền thống thân Mỹ nhưng giờ đây lại ngả về phía Trung Quốc nhiều hơn.
Chiến lược của Trung Quốc ở Thái Lan và một vài nước Asean khác không chỉ là thương mại và đầu tư trước mắt mà là xây dựng mối quan hệ gần gũi để phục vụ cho các lợi ích chiến lược dài hạn.
“Trung Quốc hiện giờ thâm nhập vào khắp đông nam Á... họ là siêu cường ngay tại chỗ,” Pongsudhirak nói, “Đó là quyền lực âm thầm của Trung Quốc mà chúng ta không nhìn thấy. Nó không được thể hiện mạnh mẽ. Họ không nói ra.”
“Trung Quốc có thể đầu tư nhiều hơn nữa (vào quan hệ với Asean) mà không cần được lợi ngay,” ông nói thêm.
Sau một thời kỳ gần như lơ là Asean dưới thời chính quyền Bush, Hoa Kỳ có thể lo sợ rằng họ đang tụt lùi trong khi Trung Quốc đang tận dụng sự tăng trưởng của Asean.
"Chúng tôi có quyết tâm và quyết tâm mạnh mẽ để mọi người thấy rõ rằng chúng tôi muốn làm việc cùng với Trung Quốc."
Kurt Campbell, trợ lý ngoại trưởng Mỹ chuyên trách Đông Á
Một số nhà phân tích cho rằng chiến lược châu Á mới của Mỹ là để xua tan quan niệm rằng sức mạnh kinh tế của họ ngày càng suy giảm cũng như quan niệm Trung Quốc vẫn tiếp tục bùng nổ.
Dấu hiệu rõ ràng của việc Hoa Kỳ quay trở lại khu vực cho tới nay là các động thái của giới quân sự với việc Bộ trưởng Quốc phòng của nước này công du đến một số nước hồi tháng trước để loan báo kế hoạch điều chuyển 60% lực lượng chiến đấu của Mỹ trú đóng ở châu Á-Thái Bình Dương cho đến năm 2020. Điều này cho phép Mỹ có thể ‘hành động nhanh nhẹn, triển khai nhanh chóng và linh hoạt’.
Một phần trong kế hoạch này đòi hỏi Mỹ phải sử dụng các cảng ở Philippines, Việt Nam và có thể là Singapore để đổi lại việc huấn luyện và hỗ trợ kỹ thuật cho các nước này.
Hoa Kỳ cũng đang tìm cách thiết lập một trung tâm phản ứng nhân đạo tại sân bay U-tapao, nơi từng là căn cứ của họ trong cuộc chiến Việt Nam trên lãnh thổ Thái Lan.
Tranh chấp chủ quyền
Asean khó tìm được tiếng nói chung trong các vấn đề có liên quan đến Mỹ và Trung Quốc
Chiến dịch ve vãn của Washington ở khu vực đã tiếp thêm sức mạnh cho Việt Nam và Philippines, vốn chỉ trích đòi hỏi chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông, và khởi động các cuộc thảo luận đề nghị Mỹ triển khai máy bay do thám ở vùng biển này.
Theo một số nhà ngoại giao Asean, Trung Quốc rất nghi ngờ về động cơ của Hoa Kỳ và đang vận động rất quyết liệt ở hậu trường để đả bại nỗ lực của Việt Nam và Philippines đề xuất Asean soạn thảo một thông cáo chung về tranh chấp trên biển trong bối cảnh lời lẽ các bên gay gắt trở lại sau một thời gian tạm lắng dịu.
Sự đồng thuận của Asean càng không có khả năng với việc nước chủ tịch luân phiên của Asean Campuchia, đồng minh lớn nhất của Bắc Kinh trong khối và nhận hàng tỷ đô la viện trợ và đầu tư từ nước này, từ chối tham gia, các nguồn tin ngoại giao cho biết.
Mặc dù vậy, Trung Quốc và Hoa Kỳ đều giảm nhẹ những lời lẽ về một sự đối đầu địa chiến lược trong khu vực. Cả hai đều hoan nghênh sự hiện diện của nhau ở đông nam Á và tìm cách xoa dịu nỗi lo sợ của Asean rằng ảnh hưởng của họ đang tác động tiêu cực lên khối.
"Nếu Asean ngả về một phía thì khối này sẽ không còn ý nghĩa."
Thứ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Phó Oánh
“Trong Asean thường xuyên có một quan ngại về sự canh tranh chiến lược nguy hiểm giữa Mỹ và Trung Quốc,” Kurt Campbell, trợ lý ngoại trưởng Mỹ chuyên trách Đông Á, phát biểu mới đây.
“Chúng tôi có quyết tâm và quyết tâm mạnh mẽ để mọi người thấy rõ rằng chúng tôi muốn làm việc cùng với Trung Quốc,” ông nói.
Trong một cuộc phỏng vấn với nhật báo The Nation của Thái Lan hai tuần trước đây, Thứ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Phó Oánh nói Asean là ‘một ưu tiên không thể bàn cãi’ của Trung Quốc.
Tuy nhiên, trong một ẩn ý về sự can dự của Mỹ vào khu vực, bà Phó cảnh báo Asean nên có thái độ độc lập.
“Nếu Asean ngả về một phía thì khối này sẽ không còn ý nghĩa,” bà nói.
Mục đích kinh tế
Giới chức Mỹ nhấn mạnh rằng việc nước này chuyển trọng tâm về châu Á cũng còn vì mục đích kinh tế.
Việt Nam và Philippines khó tìm được sự hậu thuẫn trong khối Asean về vấn đề Biển Đông
Các nhà ngoại giao Hoa Kỳ cho rằng các tập đoàn của họ đang ngày càng quan tâm đến khu vực đông nam Á và họ được khích lệ trước kế hoạch thành lập Cộng đồng kinh tế Asean.
Tuy nhiên sự đầu tư của Hoa Kỳ ở đây cũng có nghĩa là xâm phạm vào sân chơi truyền thống của Trung Quốc.
Một cuộc gặp gỡ lớn nhất từ trước đến nay trong phạm vi Asean của các doanh nghiệp Mỹ sẽ diễn ra ở Siem Reap vào cuối tuần này – một sự kiện có sự tham dự của Ngoại trưởng Hillary Clinton.
Những động thái như thế là tin tốt lành cho những nền kinh tế lệ thuộc vào Trung Quốc như Lào và Miến Điện – những nước giờ đây đang tìm đến các đối tác khác để đa dạng hóa nguồn đầu tư.
Đa số các nước trong khu vực đều tuyên bố công khai rằng họ không đứng về phía nào trong đối đầu Trung-Mỹ. Một số còn xem điều này là cơ hội vì họ có thể khai thác mâu thuẫn này để đạt lợi ích cho mình.
Khai thác mâu thuẫn
"Họ (các nước Asean) không muốn Trung Quốc và Mỹ hoàn toàn đồng ý với nhau. Những căng thẳng và mâu thuẫn này cho họ khả năng mặc cả và yêu sách."
Thitinan Pongsudhirak, giám đốc Viện nghiên cứu an ninh và quốc tế, Đại học Chulalongkorn, Bangkok
Theo cựu Ngoại trưởng Thái Lan Kantathi Suphamongkhon thì có một quan niệm sai lầm rằng khi Thái Lan xích gần Trung Quốc hơn thì quan hệ của họ với Mỹ cũng xấu đi.
Thái Lan, ông nói, đang ở một vị thế rất tốt để tranh thủ lợi ích từ cả hai cường quốc này.
“Điều quan trọng là không nên xem mối quan hệ của Thái Lan với Mỹ và Trung Quốc là một trò chơi ăn cả bên này ngã về không bên kia,” ông nói và cho biết Asean luôn muốn sự hiện diện của Hoa Kỳ trong khu vực như là một ‘lực lượng giúp ổn định’.
Tuy nhiên điều này cũng có thể có tác dụng ngược.
Sự can dự của Hoa Kỳ vào Biển Đông đã dẫn đến việc diễu võ giương oai từ phía Trung Quốc và những lời kêu gọi ngày càng gia tăng ở nước này về một lập trường cứng rắn hơn.
Tuy nhiên, căng thăng gia tăng giữa Mỹ và Trung Quốc, miễn là không leo thang thành xung đột, có thể có lợi cho các nước Asean.
"Hậu quả của việc chuyển hướng chiến lược của Mỹ là triển vọng về một Asean thống nhất là rất ít ỏi. "
Michael Montesano, Viện nghiên cứu châu đông nam Á, Singapore
“Họ (các nước Asean) không muốn Trung Quốc và Mỹ hoàn toàn đồng ý với nhau,” học giả Thái Lan Thitinan Pongsudhirak nhận định, “Những căng thẳng và mâu thuẫn này cho họ khả năng mặc cả và yêu sách.”
Lợi ích cạnh tranh nhau giữa hai cường quốc này có thể dẫn đến sự chia rẽ về các chính sách trong khối và điều này có thể làm tổn hại đến uy tín của Asean khi họ đang chuẩn bị hội nhập vào một cộng đồng kinh tế vào năm 2015.
“Hậu quả của việc chuyển hướng chiến lược của Mỹ là triển vọng về một Asean thống nhất là rất ít ỏi,” nhà phân tích Michael Montesano ở Viện nghiên cứu châu đông nam Á có trụ sở ở Singapore cho biết.
“Các thành viên của khối đều theo phe bằng cách này hoặc cách khác và điều này đặt Asean vào một tình thế không dễ chịu chút nào,” ông nói.
Tài sản bạc triệu của lãnh đạo là thách đố cho việc chống tham nhũng của TQ
Mark MacKinnon
-
“Tham nhũng là một kẻ thù chung”, Tân Hoa Xã của Trung Quốc vừa ầm ĩ hồi tháng Tư, trong một bài xã luận ca ngợi ban lãnh đạo của Đảng Cộng sản đã khai trừ một đảng viên cao cấp đã một thời được xem là ngôi sao đang lên; đó là Bo Xilai [Bac Hi Lai]. “Nếu cứ để yên, vấn đề [tham nhũng], một quốc gia có thể nổ tung, quyền lực cai trị sẽ sụp đổ, và xã hội sẽ trở nên hỗn loạn.”
Như thế, Tân Hoa Xã sẽ viết những gì bây giờ khi Bloomberg đã đưa tin cho biết mức tài sản của gia đình của ông Tập Cận Bình, người sẽ nắm vai trò Tổng Bí thư Đảng Cộng sản vào mùa thu này, trị giá hàng trăm triệu đô la? Tiết lộ ngoạn mục này khó có thể đến vào một thời điểm nhạy cảm hơn. Không những ông Xi sẽ giữ ghế Chủ tịch nước Cộng hòa nhân dân [TQ] và Chủ tịch Ủy ban Quân sự Trung ương trong những tháng tới, giới lãnh đạo cao cấp cũng biết sự tức giận ngày càng tăng của quần chúng về nạn tham nhũng trong chính quyền có lẽ là thách thức lớn nhất của hệ thống chính trị độc đảng của TQ.
Do đó, cuộc thanh trừng của ông Bo – được thúc đẩy bởi một số yếu tố, không phải nhỏ nhất trong số đó là sự công khai ham muốn có quyền lực của Bạc Hi Lai – được trình diễn cho công chúng thấy như bằng chứng của sự cam kết chống tham nhũng của Đảng Cộng sản. Trong bản tin của Bloomberg, tám người khác, cùng ngồi với ông Tập Cận Bình trong Ban Thường trực Bộ Chính trị bây giờ có hai lựa chọn; một là họ có thể khởi động một cuộc điều tra xem có bất kỳ xung đột lợi ích trong việc gia đình ông Tập Cận Bình lại giàu có như thế – một quyết định gần như chắc chắn sẽ kết thúc sự nghiệp chính trị của Tập Cận Bình và biến kế hoạch chuyển giao lãnh đạo TQ đi vào hỗn loạn; hai là họ có thể giả vờ không nhìn thấy bản tin của Bloomberg và để thử xem cảnh cáo kinh khủng [về tham nhũng] của Tân Hoa Xã có thành sự thật hay không.
Nhưng trong lúc sự tiết lộ việc gia đình ông Tập Cận Bình có thể làm giàu mỗi khi chính phủ Trung Quốc thắt chặt mức cung của kim loại đất hiếm [rare eaths metals] (đây chỉ là một trong những tiết lộ trong bản tin của Bloomberg) có vẻ đáng được xem xét kỹ hơn nhưng Ban Thường trực Bộ Chính trị là gần như chắc chắn sẽ nhắm mắt làm ngơ. Lý do: gần như tất cả các lãnh đạo hàng đầu của Đảng Cộng sản đều có thân nhân cực kỳ thành công, trong khi các quan chức cấp cao được trả lương – trên giấy tờ – thật khiêm nhượng.
Thí dụ, Chủ tịch Hồ Cẩm Đào, chỉ có lương 11,000 USD mỗi năm trong khi con trai của ông, Hu Haifeng [Hồ Hải Phong], chắc chắn có thu nhập cao hơn trong vai trò Chủ tịch và Bí thư Đảng của một công ty nhà nước gần như độc quyền trong thị trường kiểm soát sân bay. Vợ của Thủ tướng Ôn Gia Bảo được cho là trùm thị trường đá quý [ngọc] của TQ. Người tiền nhiệm của họ, Giang Trạch Dân và Lý Bằng, đều có thân nhân giàu có tương tự. Điều này, rõ ràng, là những gì Đảng Cộng sản gọi là “chủ nghĩa xã hội với nét đặc thù Trung Quốc.” [Kết quả tất yếu của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa?]
Có gì khác nhau về các bản tin cho rằng đại gia đình của ông Xi trị giá 700 triệu USD (hầu hết tài sản đều để dưới tên bà chị của Tập Cận Bình, con gái và chồng bà ấy) tung ra ngay trước khi Đảng CSTQ sắp đưa ông Xi lên nắm quyền, và tại một thời điểm nhạy cảm vì nạn tham nhũng trong chính phủ. Vợ của ông Bo, Gu Kailai (Cốc Khai Lai), giết chết một doanh nhân người Anh sau khi ông bị đe dọa để phanh phui chuyện gia đình họ Bạc chuyển tài sản ra ngoài Trung Quốc. Chị em cuae bà Cốc Khai Lai giữ phần lớn tài sản của gia đình được ước tính khoảng 136 triệu USD.
Bản tin của Bloomberg bắt đầu với một trích dẫn của chính ông Tập Cận Bình, trong bài diễn văn trong vai trò là Phó Chủ tịch: “Kiểm soát các bà vợ, những đứa con, bè bạn và nhân viên của mình, và thề rằng không sử dụng quyền lực cho lợi ích cá nhân,” Tập Cận Bình cảnh cáo các quan chức vào năm 2004. Trong một bài phát biểu vào tháng Ba, ông cho biết một số người đã gia nhập Đảng Cộng sản bởi vì họ nhìn thấy nó như là một vé để làm giàu. “Bây giờ khó khăn hơn, nhưng quan trọng hơn bao giờ hết để giữ Đảng cho trong sạch,” Tập Cận Bình nói.
Như có thể đoán trước, bloomberg.com đã bị chặn bên trong Trung Quốc gần như ngay sau khi bài báo được đăng. Một số người sử dụng mạng Trung Quốc – qua mạng mạng ảo riêng và các chiến thuật khác – có thể nhảy vượt cái gọi là “tường lửa vĩ đại”, “Bản tin chấn động trên trang nhất của Bloomberg!!!” là tựa đề một trang blog của một người dân Thượng Hải trên mạng xã hội Sina Weibo. Nhưng những ý kiến loại này đã nhanh chóng bị xóa khòi mạng.
Đảng Cộng sản Trung Quốc vẫn có thể thăng chức một người vận động chống tham nhũng trong khi gia đình ông tích lũy hàng trăm triệu đô la được chăng?
Có thể đấy. Có lẽ mức đầu tư hiện nay quá lớn để thay đổi kế hoạch giao chuyển quyền lực vào giờ thứ 25 này. Giới lãnh đạo của Đảng CSTQ đã chứng minh từ lâu rằng họ đặt “ổn định” cao hơn tất cả mọi nguyên tắc khác.
“Tôi không thấy bản tin này ảnh hưởng đến kế hoạch kế vị,” ông Charles Burton, một chuyên gia về chính trị Trung Quốc tại Đại học Brock nhận định. Một phần của vấn đề, ông nói, có thể không có ai trong nhóm lãnh đạo Đảng CSTQ sạch hơn ông Tập Cận Bình.
© DCVOnline
-
“Tham nhũng là một kẻ thù chung”, Tân Hoa Xã của Trung Quốc vừa ầm ĩ hồi tháng Tư, trong một bài xã luận ca ngợi ban lãnh đạo của Đảng Cộng sản đã khai trừ một đảng viên cao cấp đã một thời được xem là ngôi sao đang lên; đó là Bo Xilai [Bac Hi Lai]. “Nếu cứ để yên, vấn đề [tham nhũng], một quốc gia có thể nổ tung, quyền lực cai trị sẽ sụp đổ, và xã hội sẽ trở nên hỗn loạn.”
 |
| Taajo Cận Bình tại hải cảng Los Angeles , 16/02/2012 Nguồn ảnh: Bloomberg.com |
Do đó, cuộc thanh trừng của ông Bo – được thúc đẩy bởi một số yếu tố, không phải nhỏ nhất trong số đó là sự công khai ham muốn có quyền lực của Bạc Hi Lai – được trình diễn cho công chúng thấy như bằng chứng của sự cam kết chống tham nhũng của Đảng Cộng sản. Trong bản tin của Bloomberg, tám người khác, cùng ngồi với ông Tập Cận Bình trong Ban Thường trực Bộ Chính trị bây giờ có hai lựa chọn; một là họ có thể khởi động một cuộc điều tra xem có bất kỳ xung đột lợi ích trong việc gia đình ông Tập Cận Bình lại giàu có như thế – một quyết định gần như chắc chắn sẽ kết thúc sự nghiệp chính trị của Tập Cận Bình và biến kế hoạch chuyển giao lãnh đạo TQ đi vào hỗn loạn; hai là họ có thể giả vờ không nhìn thấy bản tin của Bloomberg và để thử xem cảnh cáo kinh khủng [về tham nhũng] của Tân Hoa Xã có thành sự thật hay không.
Nhưng trong lúc sự tiết lộ việc gia đình ông Tập Cận Bình có thể làm giàu mỗi khi chính phủ Trung Quốc thắt chặt mức cung của kim loại đất hiếm [rare eaths metals] (đây chỉ là một trong những tiết lộ trong bản tin của Bloomberg) có vẻ đáng được xem xét kỹ hơn nhưng Ban Thường trực Bộ Chính trị là gần như chắc chắn sẽ nhắm mắt làm ngơ. Lý do: gần như tất cả các lãnh đạo hàng đầu của Đảng Cộng sản đều có thân nhân cực kỳ thành công, trong khi các quan chức cấp cao được trả lương – trên giấy tờ – thật khiêm nhượng.
Thí dụ, Chủ tịch Hồ Cẩm Đào, chỉ có lương 11,000 USD mỗi năm trong khi con trai của ông, Hu Haifeng [Hồ Hải Phong], chắc chắn có thu nhập cao hơn trong vai trò Chủ tịch và Bí thư Đảng của một công ty nhà nước gần như độc quyền trong thị trường kiểm soát sân bay. Vợ của Thủ tướng Ôn Gia Bảo được cho là trùm thị trường đá quý [ngọc] của TQ. Người tiền nhiệm của họ, Giang Trạch Dân và Lý Bằng, đều có thân nhân giàu có tương tự. Điều này, rõ ràng, là những gì Đảng Cộng sản gọi là “chủ nghĩa xã hội với nét đặc thù Trung Quốc.” [Kết quả tất yếu của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa?]
Có gì khác nhau về các bản tin cho rằng đại gia đình của ông Xi trị giá 700 triệu USD (hầu hết tài sản đều để dưới tên bà chị của Tập Cận Bình, con gái và chồng bà ấy) tung ra ngay trước khi Đảng CSTQ sắp đưa ông Xi lên nắm quyền, và tại một thời điểm nhạy cảm vì nạn tham nhũng trong chính phủ. Vợ của ông Bo, Gu Kailai (Cốc Khai Lai), giết chết một doanh nhân người Anh sau khi ông bị đe dọa để phanh phui chuyện gia đình họ Bạc chuyển tài sản ra ngoài Trung Quốc. Chị em cuae bà Cốc Khai Lai giữ phần lớn tài sản của gia đình được ước tính khoảng 136 triệu USD.
Bản tin của Bloomberg bắt đầu với một trích dẫn của chính ông Tập Cận Bình, trong bài diễn văn trong vai trò là Phó Chủ tịch: “Kiểm soát các bà vợ, những đứa con, bè bạn và nhân viên của mình, và thề rằng không sử dụng quyền lực cho lợi ích cá nhân,” Tập Cận Bình cảnh cáo các quan chức vào năm 2004. Trong một bài phát biểu vào tháng Ba, ông cho biết một số người đã gia nhập Đảng Cộng sản bởi vì họ nhìn thấy nó như là một vé để làm giàu. “Bây giờ khó khăn hơn, nhưng quan trọng hơn bao giờ hết để giữ Đảng cho trong sạch,” Tập Cận Bình nói.
Như có thể đoán trước, bloomberg.com đã bị chặn bên trong Trung Quốc gần như ngay sau khi bài báo được đăng. Một số người sử dụng mạng Trung Quốc – qua mạng mạng ảo riêng và các chiến thuật khác – có thể nhảy vượt cái gọi là “tường lửa vĩ đại”, “Bản tin chấn động trên trang nhất của Bloomberg!!!” là tựa đề một trang blog của một người dân Thượng Hải trên mạng xã hội Sina Weibo. Nhưng những ý kiến loại này đã nhanh chóng bị xóa khòi mạng.
Đảng Cộng sản Trung Quốc vẫn có thể thăng chức một người vận động chống tham nhũng trong khi gia đình ông tích lũy hàng trăm triệu đô la được chăng?
Có thể đấy. Có lẽ mức đầu tư hiện nay quá lớn để thay đổi kế hoạch giao chuyển quyền lực vào giờ thứ 25 này. Giới lãnh đạo của Đảng CSTQ đã chứng minh từ lâu rằng họ đặt “ổn định” cao hơn tất cả mọi nguyên tắc khác.
“Tôi không thấy bản tin này ảnh hưởng đến kế hoạch kế vị,” ông Charles Burton, một chuyên gia về chính trị Trung Quốc tại Đại học Brock nhận định. Một phần của vấn đề, ông nói, có thể không có ai trong nhóm lãnh đạo Đảng CSTQ sạch hơn ông Tập Cận Bình.
© DCVOnline
Nguồn: (1) China’s corruption fight tested by senior leader’s family wealth. MARK MACKINNON, Beijing — The Globe and Mail. Published Friday, Jun. 29 2012.
(2) Xi Jinping Millionaire Relations Reveal Fortunes Of Elite. By Bloomberg News - Jun 29, 2012 3:32 AM ET.
Chính trị Mỹ quanh bàn tròn Euro 2012
Nguyễn Văn Khanh
-
Phải nhìn nhận được đi xa mới thấy người dân Đông Âu thích ông Tổng Thống Barack Obama của Hoa Kỳ.
Điều này thể hiện ngay trong những cuộc thảo luận giữa các nhà báo thể thao đến từ nhiều nước, hầu như cứ mỗi lần gặp một đồng nghiệp từ Mỹ sang là thế nào cũng hỏi câu “sao, liệu ông Obama có tái đắc cử hay không?”. Một ngày trước đây khi đến thăm một vài nhân vật tên tuổi từng hoạt động trong Công Đoàn Đoàn Kết Ba Lan, cũng có một ông hỏi câu đó.
Dân Châu Âu thích ông Obama ngay từ ngày ông chưa làm tổng thống. Bốn năm trước đây khi cuộc chạy đua chính trị ở Mỹ vẫn chưa ngã ngũ, ông Obama quyết định sang Berlin đọc bài diễn văn nói về những thử thách thế giới phải đương đầu và vai trò lẫn trách nhiệm của nước Mỹ trong thế kỷ thứ 21.
Bài diễn văn này không chỉ giúp giới thiệu cho Châu Âu biết thêm về người sẽ lãnh đạo nước Mỹ, mà còn là cơ hội để người dân lục địa này bày tỏ cảm tình với ông ứng viên da mầu đại diện cho đảng Dân Chủ, bằng chứng là có cả trăm ngàn người đến nghe ông nói chuyện, “đứng tràn cả ra đường”, theo như lời kể của một người bạn từ Đức sang. Ông bạn này ngồi xe lửa mất hơn 5 tiếng đồng hồ sang Warsaw chỉ để hưởng không khí của trận bán kết giữa Đức và Italy.
“Người dân bên này chỉ thích có ông Obama với ông Bill Clinton thôi một chị bạn cũng là dân báo bổ thể thao nói với tôi. “Anh có đốt đuốc đi tìm người thích cha con nhà Bush cũng chẳng thấy”, chị bạn của tôi nói tiếp, kèm theo lời chê trách “nhất là cái ông Bush con thuộc dạng dở hơi ấy thì dân Châu Âu nhà này chẳng ưa”.
Nhưng tại sao ông Bush “con” lại bị ghét đến thế, tôi thắc mắc hỏi. “Có gì đâu”, một ông nhà báo Đức khác trả lời. “Tự nhiên đưa quân đi đánh thằng Sadam Hussein, tốn bao nhiêu tiền của mà chẳng có ích lợi gì cả”. “Khoản tiền ấy mà đem sử dụng đúng thì làm được biết bao nhiêu điều tốt hơn cho nước Mỹ”, ông nhà báo Đức bạn tôi nói tiếp trước khi đặt câu hỏi ngược lại “sao đến giờ vẫn chưa thấy dân bên Mỹ có phản ứng về chuyện này? Tại sao người dân Hoa Kỳ không biểu tình phản đối ông Bush con?”.
Không chỉ dân báo bổ Châu Âu quan tâm đến tương lai chính trị của ông Obama, ngay cả những người Việt đang cư ngụ tại Đông Âu mà tôi có dịp nói chuyện cũng thắc mắc không biết ông Obama có ở lại thêm một nhiệm kỳ nữa hay không. Vài hôm trước đây được mời đến nhà một người Việt Nam ở Ba Lan ăn cơm, vừa ăn vừa bàn cãi sôi nổi về các trận banh EURO 2012, về lý do tại sao “thằng Nga mạnh thế mà bị loại ngay từ vòng bảng” và những dự đoán “thằng nào” sẽ ôm cúp vô địch. Trong lúc trà dư tửu hậu, ông bác chủ nhà cũng hỏi tôi câu này, đi kèm với lời than thở giống y hệt như lời ông phát ngôn viên Jay Carney của Tòa Bạch Ốc: “ông Bush để lại một di sản quá lớn, ông Obama không thể giải quyết ngay tức khắc được”.
Một ông chủ nhà hàng mới cách đó chừng nửa tiếng bảo “em mấy chục năm nay cả ngày chỉ quanh quẩn dưới bếp nấu ăn cho khách” cũng góp chuyện, cho rằng ông Obama làm được 2 điều “cả thế giới phải nể phục” là “giết được thằng Osama và rút quân về nước”. Ông này cũng bảo “em nói bác nghe, ông Obama rõ hay, có sách lược hẳn hòi về Châu Á lại còn ý muốn giúp Việt Nam mình chống Tầu” và hỏi xem tôi có biết thêm gì về tin “Mỹ sẽ bán vũ khí cho Việt Nam không”.
Cũng trong bữa cơm đó, tôi được nghe một anh bạn trẻ quê ở Nghệ An nói “nếu mà Mỹ nó bán cho mình chừng dăm bảy chiếc tầu ngầm là tình hình thay đổi ngay”, nhưng tức khắc anh này lại bảo “chắc chắn nó không bán cho Việt Nam mình đâu. Người Mỹ không bao giờ bán khí giới cho những thằng cộng sản cả”.
Phải kể thêm là anh bạn trẻ này nhất quyết không đồng ý khi nghe tôi bảo chuyện bán võ khí cho Việt Nam không dễ như mọi người nghĩ, vì theo anh “ông Obama làm tổng thống thì muốn làm gì chẳng được, mình mà có tiền thì muốn mua cái gì mà Mỹ nó chẳng bán, chỉ có cái nước mình là nước cộng sản nên mới khó. Mỹ nó là nước tư bản, đời nào nó lại đi nuôi công sản”.
Khi tôi đặt câu hỏi tại sao người dân Châu Âu lại thích ông Obama, tôi nghe đươc ít nhất 3 câu trả lời khác nhau. Câu trả lời đầu tiên là “ông Bush con cao bồi quá”, ám chỉ việc ông đưa quân sang Iraq mà không thèm chú ý đến ý kiến của các nước đồng minh, và thái độ của ông George W. Bush được gắn liền với chính sách háo chiến của đảng Cộng Hòa, câu thứ nhì là ông Obama nhìn “thoáng” hơn, không có vẻ gò bó như các chính trị gia Mỹ mà họ thường nhìn thấy trên TV hay trên mặt báo. Câu thứ 3 nghe thú vị nhất: nước Mỹ xưa nay toàn được điều khiển bởi các ông da trắng, người dân Châu Âu muốn nước Mỹ “phải đổi khác”.
Nhưng thú vị nhất lại là chuyện rất ít người Đông Âu biết tên đối thủ chính trị Mitt Romney mà ông Obama phải đương đầu trong cuộc tranh cử lần này. Tôi đem chuyện này hỏi một nhà báo Ba Lan, anh bạn trả lời “người dân chỉ muốn biết chuyện về người họ mến, chẳng ai thèm để ý đến ông Romney làm gì”.
Nói xong, anh bạn cũng hỏi tôi “sao, liệu ông Obama có đắc cử nhiệm kỳ 2 hay không?”.
Tường thuật từ Warsaw
Theo: ĐCV
BBC tường thuật Mùa xuân Ả Rập thế nào?
BBC được đánh giá cao nhưng cũng có khiếm khuyết khi tường thuật Mùa xuân Ả Rập
BBC
-
Tường thuật của BBC về Mùa xuân Ả Rập nhìn chung không thiên vị nhưng lẽ ra cần rộng và sâu hơn, theo BBC Trust, ủy ban có trách nhiệm giám sát hoạt động của tập đoàn BBC.
Ủy ban này nói BBC cần nỗ lực giải thích rõ hơn làm thế nào Đài xác minh tính chân thực của các nội dung khán thính giả gửi về, ví dụ các phim quay bằng điện thoại.
BBC Trust khen ngợi “sự dũng cảm đáng kể của các phóng viên và kỹ thuật viên ở hiện trường”.
Bản phúc trình công phu mô tả tường thuật tổng thể của BBC là “phi thường”.
Nhưng nó cũng cho rằng lẽ ra cần theo dõi tiếp tin tức ở một số nước, phân tích đầy đủ hơn về các tiếng nói khác nhau trong phe đối lập, và phản ánh đa dạng hơn phản ứng quốc tế.
Đứng đầu nhóm thực hiện phúc trình là Edward Mortimer, một chuyên gia Trung Đông và là cựu giám đốc truyền thông của Liên Hiệp Quốc.
Ông này khen ngợi tường thuật về 18 ngày biểu tình khiến Tổng thống Ai Cập Mubarak sụp đổ, việc BBC duy trì sự có mặt ở cả hai phía của xung đột Libya, và tường thuật về cuộc nổi dậy ở Tunisia.
Nhưng ông phê bình rằng sau khi Mubarak đồng ý ra đi ngày 11/2/2012, tường thuật đã sao lãng đáng kể để dồn sức cho câu chuyện ở các nơi khác trong vùng, chủ yếu là Libya.
BBC cũng “phản ánh tương đối ít” về vi phạm nhân quyền của phe chống Gaddafi tại Libya.
Ông hỏi vì sao BBC ít nói về Ả Rập Saudi bất chấp tầm quan trọng của nước này.
Phúc trình cho biết nội dung chương trình trong nước của BBC, giống như đa số truyền thông khác của quốc tế và Anh, hầu như không quan tâm các nước Ả Rập trong những năm trước 2011.
Tuy vậy, khi các cuộc nổi dậy nổ ra, BBC, đặc biệt là trang web BBC News, đã có “nỗ lực đáng kể” để giải thích nguyên nhân và nguồn gốc xung đột.
Nguồn tin duy nhất
Trong lúc hỗn loạn xảy ra ở Trung Đông, các đoạn phim, hình ảnh của người dân bình thường và người tham gia biểu tình nhiều khi là nguồn tư liệu duy nhất.
BBC được đánh giá đã có “cố gắng đáng kể” khi cảnh báo khán thính giả về tính chân thực khó xác định của các nội dung này. Tuy vậy, đài bị nhắc cần làm việc này “có hệ thống hơn” trong tương lai.
Phân tích của Đại học Loughborough cho biết 74% trong số nội dung người đọc gửi về mà phân tích này xem xét, BBC đã không bộc lộ lo ngại về tính chân thực.
Xung quanh phản ứng quốc tế về Mùa xuân Ả Rập, BBC chỉ tập trung vào Anh, Mỹ, và Tây Âu.
Phản ứng của Nga và Trung Quốc hầu như bị bỏ qua cho mãi đến khi có nhận ra rằng hai nước này có thể và sẵn sàng ngăn Hội đồng Bảo an trừng phạt Syria. Thái độ của các nước “đang lên” như Brazil, Ấn Độ, Nam Phi hay Indonesia cũng bị bỏ qua.
Ủy ban BBC Trust nói họ đặt hàng báo cáo không phải vì cảm thấy tường thuật của BBC có khiếm khuyết.
Theo ủy ban, phúc trình cho thấy “tầm quan trọng và phức tạp của các câu chuyện xoay chuyển nhanh chóng, thường vô cùng nguy hiểm khi tường thuật tại chỗ”.
Còn Đài BBC nói rất vui khi phúc trình nói chung khen ngợi cách tường thuật và sự thừa nhận truyền thống báo chí “phi thường” và “xuất sắc”.
Đài cũng cam kết sẽ phải “tường thuật các câu chuyện lớn xảy ra đồng thời ở các nơi khác”.
Ủy ban này nói BBC cần nỗ lực giải thích rõ hơn làm thế nào Đài xác minh tính chân thực của các nội dung khán thính giả gửi về, ví dụ các phim quay bằng điện thoại.
BBC Trust khen ngợi “sự dũng cảm đáng kể của các phóng viên và kỹ thuật viên ở hiện trường”.
Bản phúc trình công phu mô tả tường thuật tổng thể của BBC là “phi thường”.
Nhưng nó cũng cho rằng lẽ ra cần theo dõi tiếp tin tức ở một số nước, phân tích đầy đủ hơn về các tiếng nói khác nhau trong phe đối lập, và phản ánh đa dạng hơn phản ứng quốc tế.
Đứng đầu nhóm thực hiện phúc trình là Edward Mortimer, một chuyên gia Trung Đông và là cựu giám đốc truyền thông của Liên Hiệp Quốc.
Ông này khen ngợi tường thuật về 18 ngày biểu tình khiến Tổng thống Ai Cập Mubarak sụp đổ, việc BBC duy trì sự có mặt ở cả hai phía của xung đột Libya, và tường thuật về cuộc nổi dậy ở Tunisia.
Nhưng ông phê bình rằng sau khi Mubarak đồng ý ra đi ngày 11/2/2012, tường thuật đã sao lãng đáng kể để dồn sức cho câu chuyện ở các nơi khác trong vùng, chủ yếu là Libya.
BBC cũng “phản ánh tương đối ít” về vi phạm nhân quyền của phe chống Gaddafi tại Libya.
Ông hỏi vì sao BBC ít nói về Ả Rập Saudi bất chấp tầm quan trọng của nước này.
Phúc trình cho biết nội dung chương trình trong nước của BBC, giống như đa số truyền thông khác của quốc tế và Anh, hầu như không quan tâm các nước Ả Rập trong những năm trước 2011.
Tuy vậy, khi các cuộc nổi dậy nổ ra, BBC, đặc biệt là trang web BBC News, đã có “nỗ lực đáng kể” để giải thích nguyên nhân và nguồn gốc xung đột.
Nguồn tin duy nhất
BBC ít nói về vi phạm nhân quyền của phe chống Gaddafi ở Libya
Trong lúc hỗn loạn xảy ra ở Trung Đông, các đoạn phim, hình ảnh của người dân bình thường và người tham gia biểu tình nhiều khi là nguồn tư liệu duy nhất.
BBC được đánh giá đã có “cố gắng đáng kể” khi cảnh báo khán thính giả về tính chân thực khó xác định của các nội dung này. Tuy vậy, đài bị nhắc cần làm việc này “có hệ thống hơn” trong tương lai.
Phân tích của Đại học Loughborough cho biết 74% trong số nội dung người đọc gửi về mà phân tích này xem xét, BBC đã không bộc lộ lo ngại về tính chân thực.
Xung quanh phản ứng quốc tế về Mùa xuân Ả Rập, BBC chỉ tập trung vào Anh, Mỹ, và Tây Âu.
Phản ứng của Nga và Trung Quốc hầu như bị bỏ qua cho mãi đến khi có nhận ra rằng hai nước này có thể và sẵn sàng ngăn Hội đồng Bảo an trừng phạt Syria. Thái độ của các nước “đang lên” như Brazil, Ấn Độ, Nam Phi hay Indonesia cũng bị bỏ qua.
Ủy ban BBC Trust nói họ đặt hàng báo cáo không phải vì cảm thấy tường thuật của BBC có khiếm khuyết.
Theo ủy ban, phúc trình cho thấy “tầm quan trọng và phức tạp của các câu chuyện xoay chuyển nhanh chóng, thường vô cùng nguy hiểm khi tường thuật tại chỗ”.
Còn Đài BBC nói rất vui khi phúc trình nói chung khen ngợi cách tường thuật và sự thừa nhận truyền thống báo chí “phi thường” và “xuất sắc”.
Đài cũng cam kết sẽ phải “tường thuật các câu chuyện lớn xảy ra đồng thời ở các nơi khác”.
Tổng thống Putin thăm Trung Cận Đông để củng cố quyền lợi của Nga
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và tổng thống Nga Vladimir Putin. Reuters)
Đức Tâm
-
Trong khuôn khổ chuyến công du Trung Cận Đông, hôm nay, 25/06/2012, tổng thống Nga Vladimir Putin đã tới Israel. Ngày mai, nguyên thủ Nga sang Cisjordanie, lãnh thổ Palestine, sau đó, ông sẽ viếng thăm Jordani. Đây là lần đầu tiên, tổng thống Putin sang khu vực này, kể từ khi ông quay lại điện Kremlin, ngày 07/05 vừa qua.
Theo giới phân tích, qua cuộc viếng thăm Trung Cận Đông, Matxcơva muốn củng cố các lợi ích của mình trong khu vực, vào lúc cộng đồng quốc tế đang phải đối mặt với hai hồ sơ nóng bỏng : Khủng hoảng Syria và bế tắc trong hồ sơ hạt nhân Iran.
Hai chủ đề này chắc chắn được đề cập đến trong các cuộc hội đàm giữa tổng thống Nga và giới lãnh đạo Israel. Trên hồ sơ Syria và Iran, lập trường của Israel khá gần gũi với quan điểm của phương Tây, trong lúc Nga và Trung Quốc có giọng điệu khác hẳn.
Do vậy, theo ông Alexandre Choumiline, giám đốc Trung tâm phân tích các xung đột ở Trung Đông, tổng biên tập báo trên mạng MidEast.ru của Nga, thì chuyến công du Israel rất quan trọng, cho phép Nga cải thiện hình ảnh của mình. Cho đến nay, Matxcơva vẫn bị coi là ủng hộ Syria của tổng thống Bachar Al Assad và thân Iran.
Chính vì muốn xóa đi hình ảnh mất cân đối này mà ông Putin thăm Israel để chứng minh rằng Israel cũng quan trọng đối với Nga. Tổng thống Putin muốn đóng vai trò nhà trung gian ôn hòa, cân bằng và muốn chứng tỏ là Matxcơva không theo đuổi một chính sách cững rắn ủng hộ Assad hoặc yểm trợ Iran. Tóm lại, « chuyến thăm Israel cho phép ông Putin làm sạch hình ảnh nước Nga », chứng tỏ Matxcơva có lập trường cân bằng hơn và là tác nhân quan trọng tại Cận Đông.
Matxcơva và Jerusalem có quan hệ chặt chẽ với nhau do có sự hiện diện của một cộng đồng rất lớn nói tiếng Nga tại Israel. Nhìn bề ngoài, ít có khả năng là lập trường của hai nước nhích lại gần nhau trong hồ sơ Syria.
Trong một cuộc trả lời phỏng vấn hãng tin Nga Interfax, Ngoại trưởng Israel Avigdor Lieberman khẳng định là Jerusalem rất lo ngại về việc Matxcơva cung cấp vũ khí cho chế độ Damas của tổng thống Assad. Tuy nhiên, các nhà phân tích lại cho rằng, thực ra, quan điểm của Nga và Israel về cuộc xung đột hiện nay tại Syria không đến nỗi xa cách nhau như vậy.
Nhà báo Fiodor Loukianov, trưởng ban biên tập tạp chí « Nước Nga trong chính trị thế giới » nhận định là sự ra đi của tổng thống Syria Assad không hẳn có lợi cho Israel cho dù hiện nay Jersusalem vẫn ủng hộ lập trường của phương Tây. Bởi vì một nước Syria hậu Assad có thể còn tồi tệ hơn trong quan hệ với Israel. « Bachar Al Assad là một kẻ thù có thể nhìn thấy được và người ta có thể tìm được đồng thuận với ông ta để cùng chung sống, điều này đã được thể hiện trong nhiều năm qua. Nếu tân chính quyền tại Syria dân chủ, thì chế độ này đương nhiên sẽ chống Israel… Nga và Israel hiểu được sự nguy hiểm của những gì có thể xẩy ra sau này ».
Về hồ sơ Iran, Israel chờ đợi những thông tin mới nhất từ phía tổng thống Putin, sau cuộc thương lượng giữa Iran và nhóm 6 nước trung gian quốc tế (5 thành viên Hội Đồng Bảo An + Đức), ở Matxcơva trong các ngày 18-19/06 vừa qua.
Theo giới chuyên gia, hồ sơ này cũng không làm tổn hại đến quan hệ giữa Matxcơva và Jérusalem. Ông Vladimir Sazhin, chuyên gia về Iran, thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Matxcơva, nhấn mạnh, nhóm 6 nước làm trung gian quốc tế đồng thuận với nhau về chiến lược, theo đó, Iran không được có bom nguyên tử và cũng không được có khả năng chế tạo vũ khí này.
Các thành viên nhóm trung gian chỉ bất đồng một chút về chiến thuật. « Nga và Trung Quốc kiên quyết chống lại một giải pháp quân sự và bác bỏ các trừng phạt đơn phương. Cả Matxcơva lẫn Bắc Kinh không muốn Iran trở thành một cường quốc nguyên tử, nhưng giải quyết vấn đề này như thế nào ? Ông Putin sẽ thảo luận vấn đề này với chính quyền Israel ».
Hai hồ sơ, Syria và Iran, cũng sẽ được tổng thống Putin đem ra thảo luận với chủ tịch Palestine Mahmoud Abbas, tại Cisjordani và với vua Abdallah II trong chuyến viếng thăm Jordani.
Từ khi xẩy ra khủng hoảng Syria, Jordani đã phải đón nhận hàng chục ngàn người tỵ nạn chạy sang nước này. Với tư cách là thành viên Liên đoàn Ả Rập, chính quyền Jordani đã yêu cầu Nga ngừng cung cấp vũ khí cho chế độ Damas, thế nhưng, Matxcơva đã bác bỏ đề nghị này và lập luận rằng các thiết bị mà Nga đưa sang Syria không phải để dùng chống lại những người biểu tình ôn hòa.
Theo RFI
Trong khuôn khổ chuyến công du Trung Cận Đông, hôm nay, 25/06/2012, tổng thống Nga Vladimir Putin đã tới Israel. Ngày mai, nguyên thủ Nga sang Cisjordanie, lãnh thổ Palestine, sau đó, ông sẽ viếng thăm Jordani. Đây là lần đầu tiên, tổng thống Putin sang khu vực này, kể từ khi ông quay lại điện Kremlin, ngày 07/05 vừa qua.
Theo giới phân tích, qua cuộc viếng thăm Trung Cận Đông, Matxcơva muốn củng cố các lợi ích của mình trong khu vực, vào lúc cộng đồng quốc tế đang phải đối mặt với hai hồ sơ nóng bỏng : Khủng hoảng Syria và bế tắc trong hồ sơ hạt nhân Iran.
Hai chủ đề này chắc chắn được đề cập đến trong các cuộc hội đàm giữa tổng thống Nga và giới lãnh đạo Israel. Trên hồ sơ Syria và Iran, lập trường của Israel khá gần gũi với quan điểm của phương Tây, trong lúc Nga và Trung Quốc có giọng điệu khác hẳn.
Do vậy, theo ông Alexandre Choumiline, giám đốc Trung tâm phân tích các xung đột ở Trung Đông, tổng biên tập báo trên mạng MidEast.ru của Nga, thì chuyến công du Israel rất quan trọng, cho phép Nga cải thiện hình ảnh của mình. Cho đến nay, Matxcơva vẫn bị coi là ủng hộ Syria của tổng thống Bachar Al Assad và thân Iran.
Chính vì muốn xóa đi hình ảnh mất cân đối này mà ông Putin thăm Israel để chứng minh rằng Israel cũng quan trọng đối với Nga. Tổng thống Putin muốn đóng vai trò nhà trung gian ôn hòa, cân bằng và muốn chứng tỏ là Matxcơva không theo đuổi một chính sách cững rắn ủng hộ Assad hoặc yểm trợ Iran. Tóm lại, « chuyến thăm Israel cho phép ông Putin làm sạch hình ảnh nước Nga », chứng tỏ Matxcơva có lập trường cân bằng hơn và là tác nhân quan trọng tại Cận Đông.
Matxcơva và Jerusalem có quan hệ chặt chẽ với nhau do có sự hiện diện của một cộng đồng rất lớn nói tiếng Nga tại Israel. Nhìn bề ngoài, ít có khả năng là lập trường của hai nước nhích lại gần nhau trong hồ sơ Syria.
Trong một cuộc trả lời phỏng vấn hãng tin Nga Interfax, Ngoại trưởng Israel Avigdor Lieberman khẳng định là Jerusalem rất lo ngại về việc Matxcơva cung cấp vũ khí cho chế độ Damas của tổng thống Assad. Tuy nhiên, các nhà phân tích lại cho rằng, thực ra, quan điểm của Nga và Israel về cuộc xung đột hiện nay tại Syria không đến nỗi xa cách nhau như vậy.
Nhà báo Fiodor Loukianov, trưởng ban biên tập tạp chí « Nước Nga trong chính trị thế giới » nhận định là sự ra đi của tổng thống Syria Assad không hẳn có lợi cho Israel cho dù hiện nay Jersusalem vẫn ủng hộ lập trường của phương Tây. Bởi vì một nước Syria hậu Assad có thể còn tồi tệ hơn trong quan hệ với Israel. « Bachar Al Assad là một kẻ thù có thể nhìn thấy được và người ta có thể tìm được đồng thuận với ông ta để cùng chung sống, điều này đã được thể hiện trong nhiều năm qua. Nếu tân chính quyền tại Syria dân chủ, thì chế độ này đương nhiên sẽ chống Israel… Nga và Israel hiểu được sự nguy hiểm của những gì có thể xẩy ra sau này ».
Về hồ sơ Iran, Israel chờ đợi những thông tin mới nhất từ phía tổng thống Putin, sau cuộc thương lượng giữa Iran và nhóm 6 nước trung gian quốc tế (5 thành viên Hội Đồng Bảo An + Đức), ở Matxcơva trong các ngày 18-19/06 vừa qua.
Theo giới chuyên gia, hồ sơ này cũng không làm tổn hại đến quan hệ giữa Matxcơva và Jérusalem. Ông Vladimir Sazhin, chuyên gia về Iran, thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Matxcơva, nhấn mạnh, nhóm 6 nước làm trung gian quốc tế đồng thuận với nhau về chiến lược, theo đó, Iran không được có bom nguyên tử và cũng không được có khả năng chế tạo vũ khí này.
Các thành viên nhóm trung gian chỉ bất đồng một chút về chiến thuật. « Nga và Trung Quốc kiên quyết chống lại một giải pháp quân sự và bác bỏ các trừng phạt đơn phương. Cả Matxcơva lẫn Bắc Kinh không muốn Iran trở thành một cường quốc nguyên tử, nhưng giải quyết vấn đề này như thế nào ? Ông Putin sẽ thảo luận vấn đề này với chính quyền Israel ».
Hai hồ sơ, Syria và Iran, cũng sẽ được tổng thống Putin đem ra thảo luận với chủ tịch Palestine Mahmoud Abbas, tại Cisjordani và với vua Abdallah II trong chuyến viếng thăm Jordani.
Từ khi xẩy ra khủng hoảng Syria, Jordani đã phải đón nhận hàng chục ngàn người tỵ nạn chạy sang nước này. Với tư cách là thành viên Liên đoàn Ả Rập, chính quyền Jordani đã yêu cầu Nga ngừng cung cấp vũ khí cho chế độ Damas, thế nhưng, Matxcơva đã bác bỏ đề nghị này và lập luận rằng các thiết bị mà Nga đưa sang Syria không phải để dùng chống lại những người biểu tình ôn hòa.
Theo RFI
Thái-Trung xích lại gần nhau
Thủ tướng Yingluck tiếp tục phát triển quan hệ với Trung Quốc
BBC
-
Trong lúc tranh chấp Biển Đông tiếp tục gây quan ngại, một chuyên gia lưu ý không phải nước nào trong Hiệp hội các nước Đông Nam Á (Asean) cũng xem Trung Quốc là đe dọa, mà ngược lại, còn muốn thắt chặt quan hệ với Bắc Kinh.
Tiến sĩ Ian Storey, một chuyên gia về Đông Nam Á làm việc ở Singapore, nhấn mạnh chi tiết hồi tháng Năm, trong khi đối đầu giữa các tàu của Philippines và Trung Quốc ở Bãi cạn Scarborough đã sang tháng thứ hai, hàng trăm thủy quân lục chiến của Thái Lan và Trung Quốc tập trận chung ở tỉnh Quảng Đông.
Viết trên trang web của tổ chức Jamestown, một viện nghiên cứu của Mỹ, ông cho hay bên trong Asean, có những nước như Philippines xem Trung Quốc là đe dọa an ninh và chỉ Hoa Kỳ mới có thể giúp giải tỏa lo ngại.
Nhưng lại có các thành viên không có tranh chấp trực tiếp và xem trọng quan hệ kinh tế, chính trị, an ninh với Trung Quốc.
Thái Lan là ví dụ nổi bật. Nước này không muốn nêu lập trường về tranh chấp Biển Đông và cảm thấy thương mại với Trung Quốc ngày càng quan trọng.
Chia sẻ lợi ích
Theo tiến sĩ Ian Storey, quan hệ giữa Thái Lan và Trung Quốc khăng khít trong cuối thập niên 1970 vì cùng chia sẻ lo ngại về Việt Nam sau khi Hà Nội đưa quân vào Campuchia.
Trong 10 năm Hà Nội đóng quân tại Campuchia, Bangkok và Bắc Kinh tạo lập một liên minh không chính thức. Trung Quốc tạo áp lực quân sự lên Việt Nam khi bộ đội Việt Nam xâm phạm lãnh thổ Thái Lan, còn Thái Lan giúp Trung Quốc chuyển vũ khí cho quân Khmer Đỏ dọc biên giới Thái – Campuchia.
Sau khi Hà Nội rút khỏi Campuchia, trọng tâm hợp tác Thái Lan – Trung Quốc nhanh chóng thay đổi sang thương mại và đầu tư.
Trong khủng hoảng tài chính châu Á 1997-98, Thái Lan đặc biệt biết ơn Trung Quốc vì hỗ trợ kinh tế. Quan hệ hai nước tiếp tục tốt đẹp dưới thời Thủ tướng Thaksin Shinawatra từ 2001 đến lúc ông bị quân đội lật đổ năm 2006.
Sau khi em gái ông Thaksin lên làm Thủ tướng tháng Bảy năm ngoái, quan hệ hai nước một lần nữa lại phát triển tích cực.
Trọng tâm mối quan hệ vẫn là thương mại và đầu tư. Kim ngạch thương mại hai chiều tăng từ 20.3 tỉ đôla năm 2005 lên đến 46 tỉ đôla năm 2010. Hiện Trung Quốc là đối tác thương mại thứ hai của Thái Lan sau Nhật Bản, còn Thái Lan là đối tác thứ 14 của Trung Quốc.
Hợp tác quốc phòng
Trong vùng Đông Nam Á, Thái Lan là nước có quan hệ quân sự thân cận nhất với Trung Quốc, với nhiều dấu ấn “đầu tiên”.
Thái Lan, trong thập niên 1980, là thành viên Asean đầu tiên nhận vũ khí do Trung Quốc sản xuất, hoặc miễn phí hoặc theo giá “hữu nghị”.
Năm 2001, Thái Lan cũng là thành viên Asean đầu tiên thiết lập hội đàm thường niên về quốc phòng, an ninh với Trung Quốc.
Năm 2005, quân đội Thái lần đầu tiên có tập trận chung với Trung Quốc. Hai năm sau, đặc nhiệm Trung Quốc lần đầu thao diễn cùng nước ngoài – cũng với Thái Lan. Năm 2010, cũng trong một dịp đầu tiên của Trung Quốc, thủy quân lục chiến Thái – Trung cùng luyện tập tại Vịnh Thái Lan.
Sau chuyến thăm ba ngày đến Trung Quốc của Thủ tướng Yingluck hồi tháng Tư, Bộ trưởng Quốc phòng Thái Lan cũng dẫn phái đoàn quân sự cao cấp nhất từ 15 năm qua thăm Bắc Kinh.
Vấn đề trang bị tàu ngầm cho Thái Lan một lần nữa được khơi lại trong chuyến thăm. Hải quân Hoàng gia Thái từ cuối thập niên 1990 đã muốn có tàu ngầm, nhưng các chính phủ liên tiếp bác bỏ vì chi phí cao. Tuy vậy, đòi hỏi của hải quân trở nên thuyết phục hơn sau khi các nước láng giềng như Việt Nam, Singapore, Malaysia, Indonesia lần lượt đặt hàng loại vũ khí này.
Theo nguồn tin riêng của tiến sĩ Ian Storey, năm 2008, Thái Lan đã xem xét hai tàu ngầm lớp Tống của Trung Quốc nhưng từ chối vì chi phí nâng cấp và đào tạo. Năm ngoái, Thái Lan lẽ ra đã mua sáu tàu ngầm cũ của Đức, nhưng việc mua bán cũng thất bại vì lo ngại chi phí.
Trong chuyến thăm Trung Quốc của Bộ trưởng Quốc phòng Thái Lan, phía Thái đặt vấn đề đưa người sang đào tạo ở Học viện Tàu ngầm Thanh Đảo. Nhưng thủy thủ Thái sẽ phải học tiếng Trung, và việc học tập sẽ chỉ có ích nếu Thái Lan mua tàu ngầm Trung Quốc. Tiến sĩ Ian Storey đánh giá mặc dù Thái Lan không muốn mua tàu Trung Quốc, nhưng nước này cũng không có nhiều lựa chọn. Có thể Trung Quốc sẽ đề nghị bán tàu với giá hấp dẫn khiến Bangkok khó mà từ chối.
Theo sau chuyến thăm quốc phòng này, hai nước đồng ý sẽ có một sự kiện “đầu tiên” nữa: cuộc tập trận giữa không quân hai nước. Và mới hôm 9 đến 29 tháng Năm, thủy quân lục chiến hai nước đã có đợt diễn tập lần hai tại Quảng Đông.
Tranh chấp Biển Đông
Một lý do quan hệ Thái Lan – Trung Quốc tiến triển tốt đẹp là vì hai nước không có tranh chấp tại Biển Đông. Từ 20 năm qua, Bangkok chưa bao giờ phê phán hành động của Trung Quốc trên Biển Đông, và cũng không ủng hộ Việt Nam hay Philippines mỗi khi căng thẳng.
Khá ngạc nhiên khi Thủ tướng Yingluck nhắc đến cuộc tranh chấp khi bà thăm Trung Quốc. Theo truyền thông Trung Quốc, bà nói: “Về các tranh chấp trên Biển Nam Trung Hoa, Thái Lan hiểu những lo ngại của Trung Quốc về vấn đề này.”
Mặc dù bà không nói thêm, nhưng bình luận dường như thể hiện sự thông cảm nào đó dành cho Trung Quốc trong lúc có khẩu chiến giữa Trung Quốc và Philippines vì Bãi cạn Scarborough.
Bên trong Asean hiện có hai nhóm nước: một có lợi ích chiến lược và kinh tế ở Biển Đông (Brunei, Malaysia, Philippines và Việt Nam, Indonesia và Singapore), và nhóm còn lại không muốn thể hiện lập trường vì có lợi ích gắn với Bắc Kinh (Miến Điện, Campuchia, Lào và Thái Lan). Sự chia rẽ này khiến Asean không có được lập trường và hành động thống nhất đối với tranh chấp Biển Đông.
Gió chiều nào theo chiều đó?
Lập trường của giới cai trị Thái Lan thường được gắn nhãn là “xoay theo chiều gió”. Trong hai thế kỷ qua, nước này duy trì tự chủ chính trị và chủ quyền bằng cách làm thân với nước nào có sức mạnh thống trị ở châu Á.
Từ 1954, Thái Lan là đồng minh có hiệp ước với Hoa Kỳ, có mặt cùng lính Mỹ trong nhiều cuộc xung đột như Triều Tiên, Việt Nam, Iraq.
Tuy vậy, có ý kiến nói liên minh này gần đây rơi vào cảnh “đình đốn”. Mặc dù Hoa Kỳ vẫn là nhà đầu tư lớn ở Thái Lan, nhưng kim ngạch hai chiều chỉ đạt 35 tỉ đôla năm 2011, kém hơn khi so với Trung Quốc.
Tác giả Ian Storey nói trong chiến lược “tái cân bằng” ở châu Á, Hoa Kỳ cần đặt ưu tiên củng cố quan hệ với Thái Lan trong khi Bắc Kinh và Bangkok ngày càng gắn bó về chính trị, kinh tế, an ninh.
Tiến sĩ Ian Storey, một chuyên gia về Đông Nam Á làm việc ở Singapore, nhấn mạnh chi tiết hồi tháng Năm, trong khi đối đầu giữa các tàu của Philippines và Trung Quốc ở Bãi cạn Scarborough đã sang tháng thứ hai, hàng trăm thủy quân lục chiến của Thái Lan và Trung Quốc tập trận chung ở tỉnh Quảng Đông.
Viết trên trang web của tổ chức Jamestown, một viện nghiên cứu của Mỹ, ông cho hay bên trong Asean, có những nước như Philippines xem Trung Quốc là đe dọa an ninh và chỉ Hoa Kỳ mới có thể giúp giải tỏa lo ngại.
Nhưng lại có các thành viên không có tranh chấp trực tiếp và xem trọng quan hệ kinh tế, chính trị, an ninh với Trung Quốc.
Thái Lan là ví dụ nổi bật. Nước này không muốn nêu lập trường về tranh chấp Biển Đông và cảm thấy thương mại với Trung Quốc ngày càng quan trọng.
Chia sẻ lợi ích
Theo tiến sĩ Ian Storey, quan hệ giữa Thái Lan và Trung Quốc khăng khít trong cuối thập niên 1970 vì cùng chia sẻ lo ngại về Việt Nam sau khi Hà Nội đưa quân vào Campuchia.
Trong 10 năm Hà Nội đóng quân tại Campuchia, Bangkok và Bắc Kinh tạo lập một liên minh không chính thức. Trung Quốc tạo áp lực quân sự lên Việt Nam khi bộ đội Việt Nam xâm phạm lãnh thổ Thái Lan, còn Thái Lan giúp Trung Quốc chuyển vũ khí cho quân Khmer Đỏ dọc biên giới Thái – Campuchia.
Sau khi Hà Nội rút khỏi Campuchia, trọng tâm hợp tác Thái Lan – Trung Quốc nhanh chóng thay đổi sang thương mại và đầu tư.
Trong khủng hoảng tài chính châu Á 1997-98, Thái Lan đặc biệt biết ơn Trung Quốc vì hỗ trợ kinh tế. Quan hệ hai nước tiếp tục tốt đẹp dưới thời Thủ tướng Thaksin Shinawatra từ 2001 đến lúc ông bị quân đội lật đổ năm 2006.
Sau khi em gái ông Thaksin lên làm Thủ tướng tháng Bảy năm ngoái, quan hệ hai nước một lần nữa lại phát triển tích cực.
Trọng tâm mối quan hệ vẫn là thương mại và đầu tư. Kim ngạch thương mại hai chiều tăng từ 20.3 tỉ đôla năm 2005 lên đến 46 tỉ đôla năm 2010. Hiện Trung Quốc là đối tác thương mại thứ hai của Thái Lan sau Nhật Bản, còn Thái Lan là đối tác thứ 14 của Trung Quốc.
Hợp tác quốc phòng
Trong vùng Đông Nam Á, Thái Lan là nước có quan hệ quân sự thân cận nhất với Trung Quốc, với nhiều dấu ấn “đầu tiên”.
Thái Lan, trong thập niên 1980, là thành viên Asean đầu tiên nhận vũ khí do Trung Quốc sản xuất, hoặc miễn phí hoặc theo giá “hữu nghị”.
Năm 2001, Thái Lan cũng là thành viên Asean đầu tiên thiết lập hội đàm thường niên về quốc phòng, an ninh với Trung Quốc.
Tập trận Hổ mang Vàng 2012: Thái Lan còn giữ quan hệ quốc phòng truyền thống với Mỹ
Năm 2005, quân đội Thái lần đầu tiên có tập trận chung với Trung Quốc. Hai năm sau, đặc nhiệm Trung Quốc lần đầu thao diễn cùng nước ngoài – cũng với Thái Lan. Năm 2010, cũng trong một dịp đầu tiên của Trung Quốc, thủy quân lục chiến Thái – Trung cùng luyện tập tại Vịnh Thái Lan.
Sau chuyến thăm ba ngày đến Trung Quốc của Thủ tướng Yingluck hồi tháng Tư, Bộ trưởng Quốc phòng Thái Lan cũng dẫn phái đoàn quân sự cao cấp nhất từ 15 năm qua thăm Bắc Kinh.
Vấn đề trang bị tàu ngầm cho Thái Lan một lần nữa được khơi lại trong chuyến thăm. Hải quân Hoàng gia Thái từ cuối thập niên 1990 đã muốn có tàu ngầm, nhưng các chính phủ liên tiếp bác bỏ vì chi phí cao. Tuy vậy, đòi hỏi của hải quân trở nên thuyết phục hơn sau khi các nước láng giềng như Việt Nam, Singapore, Malaysia, Indonesia lần lượt đặt hàng loại vũ khí này.
Theo nguồn tin riêng của tiến sĩ Ian Storey, năm 2008, Thái Lan đã xem xét hai tàu ngầm lớp Tống của Trung Quốc nhưng từ chối vì chi phí nâng cấp và đào tạo. Năm ngoái, Thái Lan lẽ ra đã mua sáu tàu ngầm cũ của Đức, nhưng việc mua bán cũng thất bại vì lo ngại chi phí.
Trong chuyến thăm Trung Quốc của Bộ trưởng Quốc phòng Thái Lan, phía Thái đặt vấn đề đưa người sang đào tạo ở Học viện Tàu ngầm Thanh Đảo. Nhưng thủy thủ Thái sẽ phải học tiếng Trung, và việc học tập sẽ chỉ có ích nếu Thái Lan mua tàu ngầm Trung Quốc. Tiến sĩ Ian Storey đánh giá mặc dù Thái Lan không muốn mua tàu Trung Quốc, nhưng nước này cũng không có nhiều lựa chọn. Có thể Trung Quốc sẽ đề nghị bán tàu với giá hấp dẫn khiến Bangkok khó mà từ chối.
Theo sau chuyến thăm quốc phòng này, hai nước đồng ý sẽ có một sự kiện “đầu tiên” nữa: cuộc tập trận giữa không quân hai nước. Và mới hôm 9 đến 29 tháng Năm, thủy quân lục chiến hai nước đã có đợt diễn tập lần hai tại Quảng Đông.
Tranh chấp Biển Đông
Một lý do quan hệ Thái Lan – Trung Quốc tiến triển tốt đẹp là vì hai nước không có tranh chấp tại Biển Đông. Từ 20 năm qua, Bangkok chưa bao giờ phê phán hành động của Trung Quốc trên Biển Đông, và cũng không ủng hộ Việt Nam hay Philippines mỗi khi căng thẳng.
Các nước trong Asean không có lập trường thống nhất về Biển Đông
Khá ngạc nhiên khi Thủ tướng Yingluck nhắc đến cuộc tranh chấp khi bà thăm Trung Quốc. Theo truyền thông Trung Quốc, bà nói: “Về các tranh chấp trên Biển Nam Trung Hoa, Thái Lan hiểu những lo ngại của Trung Quốc về vấn đề này.”
Mặc dù bà không nói thêm, nhưng bình luận dường như thể hiện sự thông cảm nào đó dành cho Trung Quốc trong lúc có khẩu chiến giữa Trung Quốc và Philippines vì Bãi cạn Scarborough.
Bên trong Asean hiện có hai nhóm nước: một có lợi ích chiến lược và kinh tế ở Biển Đông (Brunei, Malaysia, Philippines và Việt Nam, Indonesia và Singapore), và nhóm còn lại không muốn thể hiện lập trường vì có lợi ích gắn với Bắc Kinh (Miến Điện, Campuchia, Lào và Thái Lan). Sự chia rẽ này khiến Asean không có được lập trường và hành động thống nhất đối với tranh chấp Biển Đông.
Gió chiều nào theo chiều đó?
Lập trường của giới cai trị Thái Lan thường được gắn nhãn là “xoay theo chiều gió”. Trong hai thế kỷ qua, nước này duy trì tự chủ chính trị và chủ quyền bằng cách làm thân với nước nào có sức mạnh thống trị ở châu Á.
Từ 1954, Thái Lan là đồng minh có hiệp ước với Hoa Kỳ, có mặt cùng lính Mỹ trong nhiều cuộc xung đột như Triều Tiên, Việt Nam, Iraq.
Tuy vậy, có ý kiến nói liên minh này gần đây rơi vào cảnh “đình đốn”. Mặc dù Hoa Kỳ vẫn là nhà đầu tư lớn ở Thái Lan, nhưng kim ngạch hai chiều chỉ đạt 35 tỉ đôla năm 2011, kém hơn khi so với Trung Quốc.
Tác giả Ian Storey nói trong chiến lược “tái cân bằng” ở châu Á, Hoa Kỳ cần đặt ưu tiên củng cố quan hệ với Thái Lan trong khi Bắc Kinh và Bangkok ngày càng gắn bó về chính trị, kinh tế, an ninh.
Ai Cập bên bờ nội chiến
Ai Cập
Trần Bình Nam
-
Các cuộc biểu tình của dân chúng Ai Cập tại quảng trường Tahrir trong những ngày cuối tháng 6 và sự cảnh cáo hôm 22/6 của Hội đồng Tướng Lãnh Ai Cập (The Supreme Council of the Armed Forces – SCAF) sẽ dùng biện pháp mạnh nếu các cuộc biểu tình trở nên bạo động là một dấu hiệu không tốt cho con đường đi đến dân chủ của nhân dân Ai Cập kể từ cuộc nổi dậy đầu năm 2011.
Cuộc cách mạng ôn hòa tại Ai Cập ngày 25/1/2011 đưa đến sự sụp đổ của chế độ Hosni Mubarak đã kinh qua tiến trình dân chủ gay go để dẫn đến cuộc bầu cử quốc hội kết thúc ngày 11/1/2012 và cuộc bầu cử tổng thống ngày 16/6/2012.
Ngày 11/2/2011 khi tổng thống Hosni Mubarak từ chức ông giao quyền cho Hội đồng Tướng lãnh Ai cập. Quần chúng ủng hộ Tổ Chức Hồi giáo Anh Em (Muslim Brotherhood), một tổ chức Hồi giáo ôn hòa đóng vai trò tích cực trong việc lật đổ ông Mubarak đòi quân đội thành lập một Hội đồng Lãnh đạo Chuyển tiếp (Transtional Presidential Council) gồm nhiều nhân sĩ và tướng lãnh giúp thành lập một chính phủ lâm thời tổ chức bầu cử trong vòng 9 tháng. Hội đồng Tướng Lãnh Ai Cập không chịu thành lập Hội đồng Lãnh đạo Chuyển tiếp, cho rằng họ cần tiếp tục cầm quyền để giữ ổn định quốc gia.
Chương trình của Hội đồng Tướng Lãnh là giữ nguyên các cơ cấu của chính quyền của tổng thống Hosni Mubarak, như không giải tán quốc hội (vừa được bầu trước khi có biến cố), giữ nguyên Tòa án Hiến Pháp (một thứ tòa án tối cao như Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ) và hứa sẽ giao quyền lại cho một chính quyền dân sự qua một tiến trình hai giai đoạn. Giai đoạn một, tu chính Hiến Pháp thời Mubarak, bầu quốc hội và tổng thống lâm thời. Giai đọan thứ hai, quốc hội mới thành lập Ủy ban Lập Hiến, viết Hiến Pháp, quy định các định chế quốc gia và bầu cử.
Thấy rỏ ý đồ của Hội đồng Tướng lãnh là mua thời gian nên dân chúng đòi hỏi Hội đồng Tướng lãnh lập Ủy Ban Soạn thảo Hiến pháp mới và đi vào tiến trình thành lập chính quyền dân sự qua bầu cử trong một đợt thôi. Tuy nhiên lực lượng Tổ chức Hồi Giáo Anh Em thuyết phục dân chúng kiên nhẫn và ủng hộ chương trình hai giai đoạn của Hội đồng Tướng lãnh. Con đường của Muslim Brotherhood là hòa giải với Hội đồng Tướng lãnh để dần dần nắm quyền lực chính trị qua các cuộc bầu cử.
Do sự can thiệp của Muslim Brotherhood, cuộc trưng cầu tu chính Hiến pháp ngày 19/3/2011 thành công tốt đẹp. 18 triệu rưỡi trong số 41 triệu cử tri trong danh sách đi bầu, và hơn 77% ủng hộ bản tu chính Hiến pháp.
Bản Tu chính Hiến pháp gồm 9 điểm chính yếu liên quan đến cuộc bầu cử tổng thống thay thế ông Mubarak mà không đụng chạm gì đến quyền hành của Hội đồng Tướng lãnh. Với sự mặc nhiên đồng ý của Muslim Brotherhood Hội đồng Tướng lãnh được xem là cơ quan quyền lực trọng tài ổn định xã hội trong thời gian Ai Cập tiến dần từ độc tài đến dân chủ .
Sau khi tu chính Hiến Phạp trước mắt là hai cuộc bầu cử quốc hội và tổng thống. Và sự kèn cựa ngấm ngầm giữa Hội đồng Tướng lãnh và Muslim Brotherhood là nguyên nhân của các cuộc xuống đường liên tục tại công trường Tahrir ở Cairo và nhiều thành phố của Ai cập trong suốt 1 năm rưỡi qua.
Sau khi tu chính Hiến Phạp trước mắt là hai cuộc bầu cử quốc hội và tổng thống. Và sự kèn cựa ngấm ngầm giữa Hội đồng Tướng lãnh và Muslim Brotherhood là nguyên nhân của các cuộc xuống đường liên tục tại công trường Tahrir ở Cairo và nhiều thành phố của Ai cập trong suốt 1 năm rưỡi qua.
Cuộc bầu cử quốc hội mới bầu trong nhiều đợt khởi đầu ngày 28/11/2011 kết thúc ngày 11/1/2012. Liên minh Dân chủ Ai Cập (Democratic Alliance for Egypt) gồm nhiều đảng phái liên minh với đảng Tự do và Công lý (Freedom and Justice Party) của Tổ chức Hồi Giáo Anh Em đã thắng 235 ghế trong 508 ghế quốc hội (46%), các đảng Hồi giáo chính thống và quá khích khác chiếm 123 ghế (24%). Cuộc bầu cử cho thấy Tổ Chức Hồi Giáo Anh Em có khả năng kiểm soát quốc hội.
Trước thắng lợi đó, Tổ Chức Hồi Giáo Anh Em chuẩn bị cuộc bầu cử tổng thống. Cuộc bầu cử khởi đầu ngày 23/5/2012 gồm 12 ứng cử viên có đủ mặt các đảng phái. Hai ông Mohamed Morsi và Ahmed Shafig về đầu và sẽ vào vòng chung kết ngày 16/6/2012 . Ông Mohamed Morsi đại diện cho đảng Tự Do và Công lý của Tổ Chức Hồi Giáo Anh Em. Ông Ahmed Shafig, tướng Không quân hồi hưu và là thủ tướng cuối cùng của chính phủ Mubarak tranh cử với tư cách độc lập nhưng thực chất ông là ứng cử viên của Hội đồng Tướng lãnh.
Trước vòng chung kết quốc hội (do Muslim Brotherhood kiểm soát) đã làm một quyết định sai lầm là quyết nghị bác bỏ tư cách ứng cử của cựu tướng Shafig không cho ông vào vòng chung kết để bảo đảm sự thắng lợi của ông Morsi. Hành động này của Quốc hội làm cho Hội đồng Tướng lãnh cảm thấy quyền lực bị de dọa. Hội đồng Tướng lãnh phản ứng áp lực Tòa án Hiến Pháp Ai cập hôm 14/6 ra lệnh giải tán quốc hội và phán quyết ông Shafiq có quyền ứng cử và vào vòng hai.
Mục đích của Hội đồng Tướng lãnh là dẹp quốc hội sang một bên trước khi ban hành một số biện pháp vô hiệu hóa chức vụ Tổng thống. Hội đồng Tướng lãnh đoán trước rằng ông Mohamed Morsi, ứng cử viên của Muslim Brotherhood sẽ đắc cử tổng thống.
Trong khi chờ đợi kết quả bầu cử tổng thống, ngày 17/6 Hội đồng tướng lãnh lấy cớ quốc hội đã bị gỉải tán ban hành một sắc luật ấn định Hội đồng Tướng lãnh sẽ nắm quyền lập pháp và quyền thông qua ngân sách. Tổng thống chỉ còn quyền thành lập nội các nhưng không có quyền về các vấn đề an ninh trong nước và chỉ có quyền tuyên chiến với sự chấp thuận của Hội đồng Tướng lãnh (TBN: điều khoản này để làm yên lòng Do thái).
Trong khi đó, trước ngày bầu cử, chuẩn bị đối đầu với các cuộc biểu tình, Bộ trưởng Tư Pháp Ai cập (người của Hội đồng Tướng lãnh) ban hành sắc luật cho phép quân đội bắt giữ thường dân như trong thời kỳ ban hành quân luật. Hội đồng Tướng lãnh còn đi xa hơn cho mình quyền thành lập Ủy ban Soạn thảo Hiến pháp cho giai đoạn 2 để viết một bản Hiến pháp duy trì quyền của Hội đồng Tướng lãnh và giới hạn quyền của quốc hội và tổng thống tương lai. Trong khi chờ đợi tiến hành cuộc “cải cách dân chủ” đợt 2, Hội đồng Tướng lãnh cho thành lập Hội đồng An Ninh Quốc gia phụ trách các vấn đề quân sự và an ninh do Tổng thống làm chủ tịch. Hội đồng này gồm 1/3 nhân sĩ và 2/3 tướng lãnh và các quyết định sẽ được thông qua bằng đa số quá bán. Nguyên tắc lấy quyết định này mặc nhiên vô hiệu hóa chức vụ chủ tịch của tổng thống.
Hôm 24/6, như các quan sát viên theo dõi cuộc bầu cử đã tiên đoán, Ủy ban bầu cử Ai Cập tuyên bố ông Mohamed Morsi đắc cử tổng thống với 52% số phiếu bầu, thắng ông Shafig gần 1 triệu phiếu. Sau khi kết quả được công bố, dân chúng tụ tập tại công trường Tahrir chờ đợi kết quả đã tưng bừng đón nhận tin vui. Nhưng cuộc vui bất đắc dĩ này rồi sẽ chóng qua! Vì sự thật, cuộc cách mạng dân chủ của nhân dân Ai Cập đã bị Hội đồng Tướng lãnh lật ngược qua một cuộc đảo chánh không tiếng súng.
Với các biện pháp và sắc lệnh đã ban hành, tiếng nói của nhân dân Ai Cập qua bầu cử đã bị Hội đồng Tướng lãnh cướp mất. Thực chất của dân chủ không còn.
Tiền lệ trên thế giới cho thấy dập tắt tiếng nói của nhân dân qua bầu cử tự do dù với lý do gì cũng đưa đến những hệ lụy là rối loạn, chiến tranh và bất ổn. Tại Miến Điện năm 1990 đảng của bà Aung San Suu Kyi thắng trong một cuộc bầu cử quốc hội không được Hội đồng Quân nhân Miến Điện công nhận đã đưa Miến Điện vào đói khổ và khó khăn trong 20 năm liền cho đến năm 2011 mới hòa giải được. Năm 1992, tại Algeria khi quân nhân thấy một mặt trận Hồi giáo (Islamic Salvation Front – FIS) sắp thắng trong một cuộc bầu cử quốc hội đã làm đảo chánh đưa đến một cuộc nội chiến kéo dài 10 năm làm thiệt mạng hơn 150.000 người.
Và mới đây, năm 2006 cuộc bầu cử quốc hội cho một chính quyền tạm thời của người Palestine, Tổ chức Hồi giáo Hamas chiếm đa số, nhưng không được công nhận. Hamas phản kháng, chiếm vùng Gaza và chính quyền Palestine bị bể làm hai làm cho cuộc vận động của người Palestine cho một nước Palestine trở nên phức tạp hơn tạo ra không ít bất ổn tại Trung đông vốn đã có quá nhiều bất ổn.
Sự tiếm quyền của Hội đồng Tướng lãnh tại Ai Cập có thể sẽ dẫn tới những rối loạn và bất an cho vùng Trung đông , nếu không nói cho thế giới.
Chính sách của Muslim Brotherhood là dựa vào ý dân qua bầu cử tự do để tiến dần tới quyền lực. Cho nên Muslim Boretherhood sẽ kiên nhẫn dung hòa quyền lợi với phe quân nhân, và thông cảm nổi lo của Hoa Kỳ, và cộng đồng Âu châu và nhất là nổi lo an ninh của Do thái.
Nhưng Tổ chức Hồi giáo Anh em và nhân dân Ai Cập sẽ chịu sự chèn ép của quân nhân và áp lực quốc tế đến mức độ nào. Viễn ảnh của những rối loạn và bất ổn trong những ngày tới nếu đưa đến một cuộc nội chiến tại Ai Cập cũng khôngphải là điều không thể xẩy ra.
June 24, 2012
© Trần Bình Nam
© Đàn Chim Việt
Quyền lực của các đệ nhất phu nhân nhìn từ Âu sang Á
Bà Valérie Trierweiler bên cạnh Tổng thống François Hollande trong dịp tham gia lễ tưởng niệm các nạn nhân quốc xã ở Tulle, Pháp ngày 09/06/2012. REUTERS/Bertrand Langlois/Pool
Lê Phước
-
Ít ai bàn về quyền lực thật sự của người chung chăn sẻ gối với các nguyên thủ quốc gia. Dù không được bầu chọn một cách chính thức như người bạn đời của mình, nhưng vai trò và ảnh hưởng của họ đôi khi rất lớn. Để thông tin chi tiết về chủ đề này, tuần san Courrier International dành hẳn một hồ sơ dài chạy dòng tựa khá ấn tượng : « Các đệ nhất phu nhân có ảnh hưởng thật sự hay chỉ là chiếc bình để trưng bày? ».
Hoa Kỳ : Đệ nhất phu nhân bị ràng buộc nhiều trong truyền thống
Đầu tiên đến với nước Mỹ, Courrier International trích lại bài của tờ The Washington Post với hàng tựa là một lời kêu gọi : « Hãy đập tan xiềng xích ».
Xiềng xích nào đây ? Đó chính là sự bó buộc vô hình của xã hội dành cho người phụ nữ. Tờ báo thừa nhận, dù xã hội Hoa Kỳ đã tiến bộ rất nhiều, dù ngày càng có nhiều phụ nữ giữ những vị trí cao trong xã hội, ngay cả ở nghị viện, trong chính phủ hoặc lãnh đạo các doanh nghiệp, thế nhưng người phụ nữ vẫn bị gò bó trong cái quan niệm lâu đời « phụ nữ là để làm mẹ và làm vợ ».
Đã làm mẹ và làm vợ thì phải làm cho trọn vẹn những nghĩa vụ tương ứng. Người bình dân trong xã hội đã thế, huống gì là phu nhân tổng thống. Dù muốn hay không họ cũng phải cố làm gương để xã hội soi vào. Theo tờ báo, trong nhiều gia đình Mỹ, phần lớn trách nhiệm điều trút lên đầu phụ nữ. Tuy nhiên, tờ báo cũng nói thêm, đối với những cặp vợ chồng có trình độ học vấn tương đương, thì sự sẻ chia được đảm bảo. Tức giữa hai vợ chồng có một « quan hệ đối tác bình đẳng». Tờ báo kêu gọi, đối với vợ chồng tổng thống, cũng đã đến lúc có kiểu quan hệ đối tác như vậy.
Tuy nhiên, không phải tất cả các đệ nhất phu nhân đều cam phận. Tờ báo ghi nhận, có nhiều đệ nhất phu nhân Mỹ đã « quật khởi » để có được tiếng nói thật sự có trọng lượng trên trường chính trị, như bà Ellen, phu nhân Tổng thống Woodrow Wilson (1913-1921), bà Lou phu nhân Tổng thống Herbert Hoover (1929-1923), hay Ngoại trưởng Hillary, phu nhân Tổng thống Bill Clinton (1993-2001). Đối với đương kim đệ nhất phu nhân Michelle Obama, một nhà báo Mỹ kể rằng, bà từng yêu cầu các quan chức đừng ngại « sử dụng » bà khi cần thiết.
Anh : Đệ nhất phu quân không hạnh phúc
Đến với vương quốc Anh, Courrier International trích dẫn bài viết của tờ The Independent tại Luân Đôn để bàn về phu quân của nữ hoàng Elisabeth. Bài viết chạy tựa : « Vừa là quận công vừa là ông vua vụng về ».
Đệ nhất phu quân Anh hiện tại là Quận công (chồng của nữ hoàng) Philip Mounbatten. Ông này thường bị báo giới cho là có những ứng xử không phù hợp với vị trí của mình.
Tờ báo nhắc lại một số điều đáng trách của ông. Chẳng hạn như việc vào năm 1963 ông đã đi thăm nhà độc tài Alfredo Stroessner tại Paraguay, người từng bị Liên Hiệp Quốc kết tội diệt chủng. Hay việc vào năm 1980 trong cao trào thất nghiệp ở Anh, ông lại có lời lẽ mỉa mai người thất nghiệp. Rồi việc ông được nhà cầm quyền ca ngợi là có quyết tâm bảo vệ thiên nhiên, là chủ tịch danh dự của Quỹ Bảo vệ Thiên nhiên Quốc tế (WWF), thế mà trong đời thường, tờ báo cho biết, ông lại là người rất thích săn bắn các loài động vật quý hiếm. Tờ báo mỉa mai, sự việc đến mức ngay cả một con tê giác cũng phải phì cười.
Tuy vậy, tờ báo cũng thông cảm cho quận công Philip. Ông vốn xuất thân từ quân đội. Khi nữ hoàng Elisabeth lên ngôi, ông buộc phải rời quân ngũ để ép mình vào vị trí mới. Theo tờ báo, có lẽ như vậy mà ông luôn có những ứng xử hơi kỳ hoặc để thể hiện phần nào sự bất bình.
Ý : Vợ chồng Thủ tướng « tương kính như tân »
Đối với bà Elisa Antonioli, vợ đương kim Thủ tướng Mario Monti, Courrier International trích lại bài của tờ La Republica tại Roma với hàng tít : « Bản sao của Thủ tướng Monti ».Tờ báo dùng từ « bản sao », bởi cho rằng, hai người thật sự hợp nhau, thật sự là tri âm tri kỷ của nhau. Ông lo việc chính phủ, bà lao vào công việc nhân đạo. Họ lấy nhau từ 40 năm nay, và hiện tại bà Elisa đã 69 tuổi.
Tờ báo cho biết, bà Elisa hòa nhã và dễ gần. Hơn 20 năm nay, bà tham gia công tác y tế tình nguyện cho một tổ chức Hồng Thập Tự. Bà cũng là người tích cực trong việc quyên góp. Mải miết với công việc xã hội thì dĩ nhiên chểnh mảng chuyện nhà. Tuy nhiên, bà tâm sự : « Bận rộn từ sáng tới tối nên tủ lạnh nhà cứ trống rỗng. Nhưng may thay, chồng tôi là người rất rộng lượng ».
Cameroun : Đệ nhất phu nhân làm mưa làm gió
Tại Cameroun, Tổng thống Paul Biya đã lãnh đạo đất nước từ năm 1981. Ông là người ít nói, tuy nhiên vợ ông, bà Chantal, dường như ngự trị cac diễn đàn công cộng và được cả xã hội ca tụng. Courrier International phản ánh sự việc qua bài viết dẫn lại của tờ Le Jour tại Yaoundé với tựa đề : « Nguồn cảm ứng của dân tộc và những người bợ đỡ ».
Tờ báo cho biết, thật không thể nào kể hết những sự kiện, từ âm nhạc đến thể thao hay các cuộc thi hoa hậu, được tổ chức dưới sự chủ trì hoặc hỗ trợ của đệ nhất phu nhân Chantal. Ai cũng tranh thủ dựa vào uy thế của bà để kiếm lợi.
Trong lĩnh vực âm nhạc, ca sĩ thi nhau ca tụng bà bằng việc cố gắng tối đa dành một bài ca ngợi bà trong album mới của mình. Họ dùng những mỹ từ không thể nào đẹp hơn nữa để ca tụng bà. Họ ca ngợi một cách thẳng thừng, chẳng hạn như lời sau đây của một bài hát mà tờ báo dẫn lại: « Chantal, người có tấm lòng quảng đại. Người rời khỏi ngai vàng để hạ mình hòa đồng với người cùng khổ ». Còn trong văn học, bà Chantal cũng là « một nguồn cảm hứng ». Các nhà văn ca ngợi bà hết mực, đến mức cho bà là « Mẹ Teresa của Châu Phi ».
Thế nhưng, có đi có lại, tờ báo cho biết, các ca sĩ đua nhau ca tụng bà, bởi đã có không ít người nhờ ca tụng quá mức mà đã được đệ nhất phu nhân hậu ái. Còn trong văn học, các quyển sách ca ngợi bà đều được nhờ thế bà mà bán chạy vô cùng.
Iran : Đệ nhất phu nhân nghiêm cẩn tuân thủ luật Hồi Giáo
Đến với nước Cộng hòa Hồi giáo Iran, Courrier International tóm lược lại bài viết của một số tờ báo ở Iran cho biết, vợ Tổng thống Ahmadinejad rất biết giữ truyền thống Hồi giáo của đất nước.
Bà Azam Al-Sadat Farahi, phu nhân Tổng thống Ahmadinejad, rất ít xuất hiện trên các diễn đàn quốc tế, chủ yếu bà xuất hiện trước công chúng chỉ trên lãnh thổ Iran. Phát biểu ở các hiệp hội phụ nữ, đệ nhất phu nhân Iran luôn kêu gọi bảo vệ « các giá trị của phụ nữ Hồi giáo ». Bà than phiền, nhiều phụ nữ Iran hiện tại không tôn trọng qui định trang phục đạo Hồi. Bà khẳng định : « Phương Tây sợ sức mạnh biểu trưng của chiếc khăn trùm Hồi giáo ».
Nói là làm, bản thân phu nhân Tổng thống cũng tuân thủ nghiêm chỉnh quy định về y phục dành cho phụ nữ Hồi giáo : bà luôn trùm khăn đen che kín cả người (khăn trùm của phụ nữ Hồi giáo dòng Chiite), ngay cả khi xuất hiện trên diễn đàn quốc tế. Một nhà báo người Mỹ nhận định, "bà Farahi đại diện cho tất cả những gì mà chính phủ nước cộng hòa Hồi Giáo Iran muốn có ở người phụ nữ».
Trung Quốc : Đệ nhất phu nhân tương lai biết đánh bóng hình ảnh cho chồng
Dù chưa chính thức, nhưng tất cả như đã chắc chắn rằng, trong kỳ đại hội Đảng Cộng sản Trung Quốc mùa thu này, ông Tập Cận Bình sẽ thay vị trí của chủ tịch Hồ Cẩm Đào. Vợ ông, bà Bành Lệ Viên, là người thế nào ? Courrier International dẫn lại bài của tờ The Wall Street Journal tại New York để giải mã về vị đệ nhất phu nhân Trung Quốc tương lai này. Bài viết có tựa đề là một câu hỏi: « Ai mới thật sự là ngôi sao ? ».
Tờ báo đặt câu hỏi như thế, bởi bà Bành Lệ Viên hiện là một ca sĩ trứ danh tại Trung Quốc, đã mang nghệ thuật ca hát của Trung Quốc đến giới thiệu ở nhiều nước trên thế giới. Bà có thể được xem là « thanh sắc lưỡng toàn ». Còn trong quân đội, bà mang đến hàm thiếu tướng. Tài năng và danh tiếng đến mức có khả năng làm lu mờ hình ảnh của ông Tập Cận Bình.
Tờ báo nhắc lại, mấy năm gần đây, bà Lệ Viên đã từng bước bước ra khỏi cái bóng của chồng mình trên trường chính trị. Chẳng hạn như việc năm 2011, bà trở thành đại sứ thiện chí của Tổ chức Y tế Thế giới. Khi thảm họa động đất xảy đến với tỉnh Tứ Xuyên năm 2008, bà Lệ Viên cũng đứng ra tổ chức nhiều buổi trình diễn để quyên góp cứu trợ nạn nhân.
Hiểu được việc xã hội Trung Quốc chưa sẵn sàng cho một đệ nhất phu nhân quá nổi tiếng về mặt truyền thông, bà Lệ Viên đã bắt đầu chọn cho mình cách xuất hiện trước công chúng trong thời gian gần đây với trang phục bình dị của quân đội, trái ngược với hình ảnh thường thấy là trang phục lộng lẫy, son phấn đậm màu.
Một điểm đáng lưu ý khác, là bà cũng bắt đầu biết cách tạo hình ảnh đẹp cho chồng. Bà không ngần ngại kể về tình cảm giữa hai vợ chồng với công chúng, nhưng trong các buổi nói chuyện ấy, bà luôn không thiếu lời hoa mỹ để ca ngợi chồng mình.
Bắc Triều Tiên : Vợ ông Kim Jong-il được ca ngợi đảm đang
Hôm 10/6 này, chính phủ Bình Nhưỡng đã cho công chiếu một đoạn phim tài liệu về vợ của nhà lãnh đạo quá cố của Bắc Triều Tiên, bà Ko Young Hee, trong đó bà được ca tụng là tận tụy với chồng con. Tờ Mainichi Sumbun của Nhật Bản đăng bài về bộ phim, được Courier International dẫn lại với hàng tựa : « Người vợ lẻ được đưa ra ánh sáng ».
Bộ Phim dài 90 phút, ca tụng ba người phụ nữ được họ gọi là « Những người mẹ vĩ đại » đó là : mẹ nhà sáng lập chế độ Kim Nhật Thành, mẹ ông Kim Jong Il và mẹ nhà lãnh đạo hiện tại của Bắc Triều Tiên, ông Kim Jong Un.
Riêng đối với mẹ của ông Kim Jong Un, bà Ko Young Hee, thì đây là lần đầu tiên bà được xuất hiện với tư cách đầy đủ là một thành viên của nhà họ Kim. Trong phim, người ta thấy hình ảnh của bà trước kia, dù chưa được chính thức là đệ nhất phu nhân, nhưng bà đã sống với tư cách đó. Chẳng hạn như việc bà luôn tháp tùng cùng chồng trong các chuyến thị sát tình hình ở các nhà máy, hay thậm chí các cuộc thao diễn quân sự.
Bà luôn sát cách hỗ trợ, động viên ông Kim Jong Il trong buổi đầu chồng bà kế vị, vào những năm 1990, lúc xảy ra nạn đói kinh hoàng làm nhiều triệu người thiệt mạng. Bà cũng tự mình nghĩ ra những món ăn ít tốn tiền để quảng bá trong quần chúng. Còn đối với con trai Kim Jong Un, hình ảnh trong phim cho thấy, bà tận tụy cùng con, bên cạnh chăm sóc cho con ăn học.
Pháp : « Lệnh ông không bằng cồng bà »
Liên quan đến vợ chồng tổng Pháp, tuần san L’Express đặt câu hỏi : « Ai mới là sếp thật sự ? ».
Bàn về quyền lực của đệ nhất phu nhân, có lẽ không đâu mà cái quyền lực này mạnh đến thế, nó mạnh đến mức không chỉ làm khuynh đảo cấp dưới mà còn làm nghiêng ngửa cả Tổng thống. Đó chính là trường hợp của bà Valérie Trierweiler, người vợ không hôn thú đang sống cùng đương kim Tổng thống Pháp Francois Hollande.
Theo tờ báo, sự ghen tuông, đấu đá lẫn nhau giữa người vợ trước của ông Hollande là bà Ségolene Royal và bà Trierweiler đã âm ỉ từ lâu, thế nhưng bỗng chốc bùng nổ dữ dội trước vòng hai của cuộc bầu cử Quốc hội Pháp vừa qua. Khi ấy, bà Royal đang đối mặt với nguy cơ bị đánh bại ở vòng hai. Trong khi Tổng thống Hollande và lãnh đạo đảng Xã hội đều ủng hộ bà Royal, thì trên trang Twitter cá nhân của mình, bà Trierweiler đã lên tiếng ủng hộ đối thủ của bà Royal. L’Express nhận định : Tổng thống không muốn lẫn lộn giữa đời tư và việc chung, thế mà đã thất bại.
Thêm vào đó, tờ báo có bài phân tích thật dài mang tên « Người khiếm nhã bất đắc dĩ », cho biết, ông Hollande dù luôn muốn giữ kín đáo cho đời sống riêng tư, nhưng rốt cuộc đời tư của ông lại bị báo giới săm soi tỉ mỉ. Nguyên nhân do đâu? Do bà Trierweiler. Tờ báo kể lại nhiều việc làm của bà gây ảnh hưởng đến ông Hollande, trong đó có việc lạm dụng ảnh hưởng để gạt bỏ những người mà bà không thích.
Thậm chí, tờ báo còn đăng thật to một bức ảnh ghi lại cảnh bà Trierweiler đang ghì ông Hollande vào để hôn môi thắm thiết trước mặt bàn dân thiên hạ trong buổi lễ ăn mừng chiến thắng của ông ngày 6/5 rồi.
Miến Điện : Bà Aung San Suu Kyi vẫn kiên trì lý tưởng
« Người phụ nữ đối lập muôn thuở », đó là tựa đề bài viết đăng trên Le Nouvel Observateur nhận định về bà Aung San Suu Kyi sau hai chuyến công du đầu tiên ra nước ngoài, một đến Thái Lan, một đến châu Âu.
Bàn về chuyến công du châu Âu, tờ báo đặc biệt chú ý đến điểm dừng chân Oslo, nơi bà San Suu Kyi đọc diễn văn chính thức về giải Nobel Hòa bình mà bà đã được vinh danh cách đây 21 năm. Trong bài diễn văn này, bà không ngần ngại đề cập tỉ mỉ đến việc ở Miến Điện còn nhiều tù nhân chính trị và tình trạng xung đột tôn giáo nghiêm trọng đang diễn ra trong nước. Bà cũng tỏ ra chưa chắc chắn về quá trình cải tổ hiện tại của chính phủ Tổng thống Thein Sein. Còn trong chuyến thăm Thái Lan, tại Bangkok, bà cũng tỏ ra nghi ngờ quá trình cải cách này, đến mức gây phẫn nộ cho giới cầm quyền Miến Điện.
Tóm lại, theo tờ báo, bà luôn lo âu cho tương lai đất nước và luôn sẵn sàng dấn thân, như lời trong một bức thư bà gửi cho chồng trước khi hai người kết hôn : « Nếu nhân dân cần đến em, thì anh hãy để em ra đi làm tròn bổn phận của mình ».
Thi tú tài : Pháp cấm lướt web, Đan Mạch cho lên mạng
Trong lĩnh vực giáo dục, tuần san Le Monde mang đến một thông tin đáng chú ý với bài viết : « Ở Đan Mạch, thi tú tài bằng cách lên mạng ».
Trong các kỳ thi tú tài, Bộ Giáo dục Pháp triển khai hàng loạt biện pháp cấm thí sinh sử dụng điện thoại thông minh vì lo ngại sẽ dùng nó để lên mạng. Thế mà ở Đan Mạch, từ năm 2010 đến nay, Bộ Giáo dục nước này đã bắt đầu thí điểm cho phép thí sinh lên mạng trong khi làm bài thi tú tài.
Trước đó, học sinh cấp ba của Đan Mạch cũng đã được phép lên mạng khi làm bài kiểm tra tiếng Đan Mạch, toán và các môn khoa học xã hội. Còn sinh viên ở các trường thương mại Đan Mạch trước đó cũng được phép sử dụng internet trong khi làm bài thi các môn marketing, kinh tế quốc tế. Năm nay, Bộ Giáo dục Đan Mạch đã cho phép thêm năm môn mới.Đương nhiên, khi cho phép lên mạng thì cũng có một số chế tài kèm theo: cấm sử dụng các trang mạng xã hội, giáo viên sử dụng phần mềm chống sao chép...
Nói về lợi ích của biện pháp này, những người thực hiện cho rằng, nó giúp cho người học biết phân biệt thế nào là « sao chép » và « trích dẫn ». Họ cho rằng, dùng đầu óc để suy nghĩ quý hơn là học thuộc lòng. Một điểm quan trọng nữa mà những người ủng hộ nhấn mạnh, đó chính là việc hằng ngày học sinh đã có thói quan lên mạng, vậy nên đưa các kỳ thi cử lại gần hơn với đời sống thường nhật của học sinh.
Xin nhắc lại rằng, ở Đan Mạch, từ 20 năm nay, sinh viên được phép sử dụng tài liệu để làm bài thi.
Theo RFI
Ít ai bàn về quyền lực thật sự của người chung chăn sẻ gối với các nguyên thủ quốc gia. Dù không được bầu chọn một cách chính thức như người bạn đời của mình, nhưng vai trò và ảnh hưởng của họ đôi khi rất lớn. Để thông tin chi tiết về chủ đề này, tuần san Courrier International dành hẳn một hồ sơ dài chạy dòng tựa khá ấn tượng : « Các đệ nhất phu nhân có ảnh hưởng thật sự hay chỉ là chiếc bình để trưng bày? ».
Hoa Kỳ : Đệ nhất phu nhân bị ràng buộc nhiều trong truyền thống
Đầu tiên đến với nước Mỹ, Courrier International trích lại bài của tờ The Washington Post với hàng tựa là một lời kêu gọi : « Hãy đập tan xiềng xích ».
Xiềng xích nào đây ? Đó chính là sự bó buộc vô hình của xã hội dành cho người phụ nữ. Tờ báo thừa nhận, dù xã hội Hoa Kỳ đã tiến bộ rất nhiều, dù ngày càng có nhiều phụ nữ giữ những vị trí cao trong xã hội, ngay cả ở nghị viện, trong chính phủ hoặc lãnh đạo các doanh nghiệp, thế nhưng người phụ nữ vẫn bị gò bó trong cái quan niệm lâu đời « phụ nữ là để làm mẹ và làm vợ ».
Đã làm mẹ và làm vợ thì phải làm cho trọn vẹn những nghĩa vụ tương ứng. Người bình dân trong xã hội đã thế, huống gì là phu nhân tổng thống. Dù muốn hay không họ cũng phải cố làm gương để xã hội soi vào. Theo tờ báo, trong nhiều gia đình Mỹ, phần lớn trách nhiệm điều trút lên đầu phụ nữ. Tuy nhiên, tờ báo cũng nói thêm, đối với những cặp vợ chồng có trình độ học vấn tương đương, thì sự sẻ chia được đảm bảo. Tức giữa hai vợ chồng có một « quan hệ đối tác bình đẳng». Tờ báo kêu gọi, đối với vợ chồng tổng thống, cũng đã đến lúc có kiểu quan hệ đối tác như vậy.
Tuy nhiên, không phải tất cả các đệ nhất phu nhân đều cam phận. Tờ báo ghi nhận, có nhiều đệ nhất phu nhân Mỹ đã « quật khởi » để có được tiếng nói thật sự có trọng lượng trên trường chính trị, như bà Ellen, phu nhân Tổng thống Woodrow Wilson (1913-1921), bà Lou phu nhân Tổng thống Herbert Hoover (1929-1923), hay Ngoại trưởng Hillary, phu nhân Tổng thống Bill Clinton (1993-2001). Đối với đương kim đệ nhất phu nhân Michelle Obama, một nhà báo Mỹ kể rằng, bà từng yêu cầu các quan chức đừng ngại « sử dụng » bà khi cần thiết.
Anh : Đệ nhất phu quân không hạnh phúc
Đến với vương quốc Anh, Courrier International trích dẫn bài viết của tờ The Independent tại Luân Đôn để bàn về phu quân của nữ hoàng Elisabeth. Bài viết chạy tựa : « Vừa là quận công vừa là ông vua vụng về ».
Đệ nhất phu quân Anh hiện tại là Quận công (chồng của nữ hoàng) Philip Mounbatten. Ông này thường bị báo giới cho là có những ứng xử không phù hợp với vị trí của mình.
Tờ báo nhắc lại một số điều đáng trách của ông. Chẳng hạn như việc vào năm 1963 ông đã đi thăm nhà độc tài Alfredo Stroessner tại Paraguay, người từng bị Liên Hiệp Quốc kết tội diệt chủng. Hay việc vào năm 1980 trong cao trào thất nghiệp ở Anh, ông lại có lời lẽ mỉa mai người thất nghiệp. Rồi việc ông được nhà cầm quyền ca ngợi là có quyết tâm bảo vệ thiên nhiên, là chủ tịch danh dự của Quỹ Bảo vệ Thiên nhiên Quốc tế (WWF), thế mà trong đời thường, tờ báo cho biết, ông lại là người rất thích săn bắn các loài động vật quý hiếm. Tờ báo mỉa mai, sự việc đến mức ngay cả một con tê giác cũng phải phì cười.
Tuy vậy, tờ báo cũng thông cảm cho quận công Philip. Ông vốn xuất thân từ quân đội. Khi nữ hoàng Elisabeth lên ngôi, ông buộc phải rời quân ngũ để ép mình vào vị trí mới. Theo tờ báo, có lẽ như vậy mà ông luôn có những ứng xử hơi kỳ hoặc để thể hiện phần nào sự bất bình.
Ý : Vợ chồng Thủ tướng « tương kính như tân »
Đối với bà Elisa Antonioli, vợ đương kim Thủ tướng Mario Monti, Courrier International trích lại bài của tờ La Republica tại Roma với hàng tít : « Bản sao của Thủ tướng Monti ».Tờ báo dùng từ « bản sao », bởi cho rằng, hai người thật sự hợp nhau, thật sự là tri âm tri kỷ của nhau. Ông lo việc chính phủ, bà lao vào công việc nhân đạo. Họ lấy nhau từ 40 năm nay, và hiện tại bà Elisa đã 69 tuổi.
Tờ báo cho biết, bà Elisa hòa nhã và dễ gần. Hơn 20 năm nay, bà tham gia công tác y tế tình nguyện cho một tổ chức Hồng Thập Tự. Bà cũng là người tích cực trong việc quyên góp. Mải miết với công việc xã hội thì dĩ nhiên chểnh mảng chuyện nhà. Tuy nhiên, bà tâm sự : « Bận rộn từ sáng tới tối nên tủ lạnh nhà cứ trống rỗng. Nhưng may thay, chồng tôi là người rất rộng lượng ».
Cameroun : Đệ nhất phu nhân làm mưa làm gió
Tại Cameroun, Tổng thống Paul Biya đã lãnh đạo đất nước từ năm 1981. Ông là người ít nói, tuy nhiên vợ ông, bà Chantal, dường như ngự trị cac diễn đàn công cộng và được cả xã hội ca tụng. Courrier International phản ánh sự việc qua bài viết dẫn lại của tờ Le Jour tại Yaoundé với tựa đề : « Nguồn cảm ứng của dân tộc và những người bợ đỡ ».
Tờ báo cho biết, thật không thể nào kể hết những sự kiện, từ âm nhạc đến thể thao hay các cuộc thi hoa hậu, được tổ chức dưới sự chủ trì hoặc hỗ trợ của đệ nhất phu nhân Chantal. Ai cũng tranh thủ dựa vào uy thế của bà để kiếm lợi.
Trong lĩnh vực âm nhạc, ca sĩ thi nhau ca tụng bà bằng việc cố gắng tối đa dành một bài ca ngợi bà trong album mới của mình. Họ dùng những mỹ từ không thể nào đẹp hơn nữa để ca tụng bà. Họ ca ngợi một cách thẳng thừng, chẳng hạn như lời sau đây của một bài hát mà tờ báo dẫn lại: « Chantal, người có tấm lòng quảng đại. Người rời khỏi ngai vàng để hạ mình hòa đồng với người cùng khổ ». Còn trong văn học, bà Chantal cũng là « một nguồn cảm hứng ». Các nhà văn ca ngợi bà hết mực, đến mức cho bà là « Mẹ Teresa của Châu Phi ».
Thế nhưng, có đi có lại, tờ báo cho biết, các ca sĩ đua nhau ca tụng bà, bởi đã có không ít người nhờ ca tụng quá mức mà đã được đệ nhất phu nhân hậu ái. Còn trong văn học, các quyển sách ca ngợi bà đều được nhờ thế bà mà bán chạy vô cùng.
Iran : Đệ nhất phu nhân nghiêm cẩn tuân thủ luật Hồi Giáo
Đến với nước Cộng hòa Hồi giáo Iran, Courrier International tóm lược lại bài viết của một số tờ báo ở Iran cho biết, vợ Tổng thống Ahmadinejad rất biết giữ truyền thống Hồi giáo của đất nước.
Bà Azam Al-Sadat Farahi, phu nhân Tổng thống Ahmadinejad, rất ít xuất hiện trên các diễn đàn quốc tế, chủ yếu bà xuất hiện trước công chúng chỉ trên lãnh thổ Iran. Phát biểu ở các hiệp hội phụ nữ, đệ nhất phu nhân Iran luôn kêu gọi bảo vệ « các giá trị của phụ nữ Hồi giáo ». Bà than phiền, nhiều phụ nữ Iran hiện tại không tôn trọng qui định trang phục đạo Hồi. Bà khẳng định : « Phương Tây sợ sức mạnh biểu trưng của chiếc khăn trùm Hồi giáo ».
Nói là làm, bản thân phu nhân Tổng thống cũng tuân thủ nghiêm chỉnh quy định về y phục dành cho phụ nữ Hồi giáo : bà luôn trùm khăn đen che kín cả người (khăn trùm của phụ nữ Hồi giáo dòng Chiite), ngay cả khi xuất hiện trên diễn đàn quốc tế. Một nhà báo người Mỹ nhận định, "bà Farahi đại diện cho tất cả những gì mà chính phủ nước cộng hòa Hồi Giáo Iran muốn có ở người phụ nữ».
Trung Quốc : Đệ nhất phu nhân tương lai biết đánh bóng hình ảnh cho chồng
Dù chưa chính thức, nhưng tất cả như đã chắc chắn rằng, trong kỳ đại hội Đảng Cộng sản Trung Quốc mùa thu này, ông Tập Cận Bình sẽ thay vị trí của chủ tịch Hồ Cẩm Đào. Vợ ông, bà Bành Lệ Viên, là người thế nào ? Courrier International dẫn lại bài của tờ The Wall Street Journal tại New York để giải mã về vị đệ nhất phu nhân Trung Quốc tương lai này. Bài viết có tựa đề là một câu hỏi: « Ai mới thật sự là ngôi sao ? ».
Tờ báo đặt câu hỏi như thế, bởi bà Bành Lệ Viên hiện là một ca sĩ trứ danh tại Trung Quốc, đã mang nghệ thuật ca hát của Trung Quốc đến giới thiệu ở nhiều nước trên thế giới. Bà có thể được xem là « thanh sắc lưỡng toàn ». Còn trong quân đội, bà mang đến hàm thiếu tướng. Tài năng và danh tiếng đến mức có khả năng làm lu mờ hình ảnh của ông Tập Cận Bình.
Tờ báo nhắc lại, mấy năm gần đây, bà Lệ Viên đã từng bước bước ra khỏi cái bóng của chồng mình trên trường chính trị. Chẳng hạn như việc năm 2011, bà trở thành đại sứ thiện chí của Tổ chức Y tế Thế giới. Khi thảm họa động đất xảy đến với tỉnh Tứ Xuyên năm 2008, bà Lệ Viên cũng đứng ra tổ chức nhiều buổi trình diễn để quyên góp cứu trợ nạn nhân.
Hiểu được việc xã hội Trung Quốc chưa sẵn sàng cho một đệ nhất phu nhân quá nổi tiếng về mặt truyền thông, bà Lệ Viên đã bắt đầu chọn cho mình cách xuất hiện trước công chúng trong thời gian gần đây với trang phục bình dị của quân đội, trái ngược với hình ảnh thường thấy là trang phục lộng lẫy, son phấn đậm màu.
Một điểm đáng lưu ý khác, là bà cũng bắt đầu biết cách tạo hình ảnh đẹp cho chồng. Bà không ngần ngại kể về tình cảm giữa hai vợ chồng với công chúng, nhưng trong các buổi nói chuyện ấy, bà luôn không thiếu lời hoa mỹ để ca ngợi chồng mình.
Bắc Triều Tiên : Vợ ông Kim Jong-il được ca ngợi đảm đang
Hôm 10/6 này, chính phủ Bình Nhưỡng đã cho công chiếu một đoạn phim tài liệu về vợ của nhà lãnh đạo quá cố của Bắc Triều Tiên, bà Ko Young Hee, trong đó bà được ca tụng là tận tụy với chồng con. Tờ Mainichi Sumbun của Nhật Bản đăng bài về bộ phim, được Courier International dẫn lại với hàng tựa : « Người vợ lẻ được đưa ra ánh sáng ».
Bộ Phim dài 90 phút, ca tụng ba người phụ nữ được họ gọi là « Những người mẹ vĩ đại » đó là : mẹ nhà sáng lập chế độ Kim Nhật Thành, mẹ ông Kim Jong Il và mẹ nhà lãnh đạo hiện tại của Bắc Triều Tiên, ông Kim Jong Un.
Riêng đối với mẹ của ông Kim Jong Un, bà Ko Young Hee, thì đây là lần đầu tiên bà được xuất hiện với tư cách đầy đủ là một thành viên của nhà họ Kim. Trong phim, người ta thấy hình ảnh của bà trước kia, dù chưa được chính thức là đệ nhất phu nhân, nhưng bà đã sống với tư cách đó. Chẳng hạn như việc bà luôn tháp tùng cùng chồng trong các chuyến thị sát tình hình ở các nhà máy, hay thậm chí các cuộc thao diễn quân sự.
Bà luôn sát cách hỗ trợ, động viên ông Kim Jong Il trong buổi đầu chồng bà kế vị, vào những năm 1990, lúc xảy ra nạn đói kinh hoàng làm nhiều triệu người thiệt mạng. Bà cũng tự mình nghĩ ra những món ăn ít tốn tiền để quảng bá trong quần chúng. Còn đối với con trai Kim Jong Un, hình ảnh trong phim cho thấy, bà tận tụy cùng con, bên cạnh chăm sóc cho con ăn học.
Pháp : « Lệnh ông không bằng cồng bà »
Liên quan đến vợ chồng tổng Pháp, tuần san L’Express đặt câu hỏi : « Ai mới là sếp thật sự ? ».
Bàn về quyền lực của đệ nhất phu nhân, có lẽ không đâu mà cái quyền lực này mạnh đến thế, nó mạnh đến mức không chỉ làm khuynh đảo cấp dưới mà còn làm nghiêng ngửa cả Tổng thống. Đó chính là trường hợp của bà Valérie Trierweiler, người vợ không hôn thú đang sống cùng đương kim Tổng thống Pháp Francois Hollande.
Theo tờ báo, sự ghen tuông, đấu đá lẫn nhau giữa người vợ trước của ông Hollande là bà Ségolene Royal và bà Trierweiler đã âm ỉ từ lâu, thế nhưng bỗng chốc bùng nổ dữ dội trước vòng hai của cuộc bầu cử Quốc hội Pháp vừa qua. Khi ấy, bà Royal đang đối mặt với nguy cơ bị đánh bại ở vòng hai. Trong khi Tổng thống Hollande và lãnh đạo đảng Xã hội đều ủng hộ bà Royal, thì trên trang Twitter cá nhân của mình, bà Trierweiler đã lên tiếng ủng hộ đối thủ của bà Royal. L’Express nhận định : Tổng thống không muốn lẫn lộn giữa đời tư và việc chung, thế mà đã thất bại.
Thêm vào đó, tờ báo có bài phân tích thật dài mang tên « Người khiếm nhã bất đắc dĩ », cho biết, ông Hollande dù luôn muốn giữ kín đáo cho đời sống riêng tư, nhưng rốt cuộc đời tư của ông lại bị báo giới săm soi tỉ mỉ. Nguyên nhân do đâu? Do bà Trierweiler. Tờ báo kể lại nhiều việc làm của bà gây ảnh hưởng đến ông Hollande, trong đó có việc lạm dụng ảnh hưởng để gạt bỏ những người mà bà không thích.
Thậm chí, tờ báo còn đăng thật to một bức ảnh ghi lại cảnh bà Trierweiler đang ghì ông Hollande vào để hôn môi thắm thiết trước mặt bàn dân thiên hạ trong buổi lễ ăn mừng chiến thắng của ông ngày 6/5 rồi.
Miến Điện : Bà Aung San Suu Kyi vẫn kiên trì lý tưởng
« Người phụ nữ đối lập muôn thuở », đó là tựa đề bài viết đăng trên Le Nouvel Observateur nhận định về bà Aung San Suu Kyi sau hai chuyến công du đầu tiên ra nước ngoài, một đến Thái Lan, một đến châu Âu.
Bàn về chuyến công du châu Âu, tờ báo đặc biệt chú ý đến điểm dừng chân Oslo, nơi bà San Suu Kyi đọc diễn văn chính thức về giải Nobel Hòa bình mà bà đã được vinh danh cách đây 21 năm. Trong bài diễn văn này, bà không ngần ngại đề cập tỉ mỉ đến việc ở Miến Điện còn nhiều tù nhân chính trị và tình trạng xung đột tôn giáo nghiêm trọng đang diễn ra trong nước. Bà cũng tỏ ra chưa chắc chắn về quá trình cải tổ hiện tại của chính phủ Tổng thống Thein Sein. Còn trong chuyến thăm Thái Lan, tại Bangkok, bà cũng tỏ ra nghi ngờ quá trình cải cách này, đến mức gây phẫn nộ cho giới cầm quyền Miến Điện.
Tóm lại, theo tờ báo, bà luôn lo âu cho tương lai đất nước và luôn sẵn sàng dấn thân, như lời trong một bức thư bà gửi cho chồng trước khi hai người kết hôn : « Nếu nhân dân cần đến em, thì anh hãy để em ra đi làm tròn bổn phận của mình ».
Thi tú tài : Pháp cấm lướt web, Đan Mạch cho lên mạng
Trong lĩnh vực giáo dục, tuần san Le Monde mang đến một thông tin đáng chú ý với bài viết : « Ở Đan Mạch, thi tú tài bằng cách lên mạng ».
Trong các kỳ thi tú tài, Bộ Giáo dục Pháp triển khai hàng loạt biện pháp cấm thí sinh sử dụng điện thoại thông minh vì lo ngại sẽ dùng nó để lên mạng. Thế mà ở Đan Mạch, từ năm 2010 đến nay, Bộ Giáo dục nước này đã bắt đầu thí điểm cho phép thí sinh lên mạng trong khi làm bài thi tú tài.
Trước đó, học sinh cấp ba của Đan Mạch cũng đã được phép lên mạng khi làm bài kiểm tra tiếng Đan Mạch, toán và các môn khoa học xã hội. Còn sinh viên ở các trường thương mại Đan Mạch trước đó cũng được phép sử dụng internet trong khi làm bài thi các môn marketing, kinh tế quốc tế. Năm nay, Bộ Giáo dục Đan Mạch đã cho phép thêm năm môn mới.Đương nhiên, khi cho phép lên mạng thì cũng có một số chế tài kèm theo: cấm sử dụng các trang mạng xã hội, giáo viên sử dụng phần mềm chống sao chép...
Nói về lợi ích của biện pháp này, những người thực hiện cho rằng, nó giúp cho người học biết phân biệt thế nào là « sao chép » và « trích dẫn ». Họ cho rằng, dùng đầu óc để suy nghĩ quý hơn là học thuộc lòng. Một điểm quan trọng nữa mà những người ủng hộ nhấn mạnh, đó chính là việc hằng ngày học sinh đã có thói quan lên mạng, vậy nên đưa các kỳ thi cử lại gần hơn với đời sống thường nhật của học sinh.
Xin nhắc lại rằng, ở Đan Mạch, từ 20 năm nay, sinh viên được phép sử dụng tài liệu để làm bài thi.
Theo RFI
Chủ quyền lãnh thổ không thể nhượng hay đổi được
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và Thủ tướng Hun Sen khánh thành mốc 171 tuyến biên giới Việt Nam - Campuchia
Quốc Việt - RFA
-
Tại Campuchia, các đảng phái chính trị đối lập đã lên tiếng phản ứng gay gắt trước những thông tin chính phủ thuộc đảng Nhân dân Campuchia của Thủ tướng Hun Sen sẽ phải hoán đổi hai ngôi làng biên giới cho Việt Nam.
Các dân biểu thuộc đảng đối lập Campuchia phản ứng gay gắt trước thỏa thuận của Ủy ban biên giới Campuchia và Việt Nam nhượng hai ngôi làng biên giới cho Việt Nam, để đổi lại hai ngôi làng khác được cho là thuộc phần đất của Việt Nam hồi xưa.
Chủ quyền đất nước phải do toàn dân quyết định
Đảng đối lập Sam Rainsy, đảng Nhân quyền và một số tổ chức ngoài chính phủ sẽ viết thư lên Chủ tịch Quốc hội yêu cầu mời Chủ tịch Ủy ban biên biên giới Var Kimhong trả lời chất vấn sắp tới.
Phát ngôn viên của đảng đối lập Sam Rainsy là ông Yim Sovann cho biết đảng ông không ủng hộ sự thỏa thuận của chính phủ để đổi hai ngôi làng giáp biên giới với Việt Nam. Hai ngôi làng Thlock Trach và Anlung Chrey thuộc huyện Ponhea Krek, tỉnh Kampong Cham là quê hương của Chủ tịch Quốc hội, và người dân Campuchia đã sống ở đó từ nhiều đời.
Đảng Sam Rainsy còn cho rằng công tác phân giới cắm mốc biên giới trên đất liền giữa Campuchia – Việt Nam đang làm xứ Chùa Tháp mất đất cho Việt Nam trong đó có phần đất ruộng, đồn điền và ngôi làng của Chủ tịch Quốc hội. Ngoài ra, công tác phân giới cắm mốc vẫn còn thiếu khách quan, minh bạch và công bằng, đồng thời không thực hiện đúng theo bản đồ thời Pháp thuộc.
Ông Yim Sovann cho biết: “Đảng đối lập Sam Rainsy từ chối dứt khóat Hiệp ước bổ sung Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia năm 1985 được ký giữa chính phủ và chính phủ Việt Nam hồi năm
2005. Đảng Sam Rainsy nghĩ rằng công việc cắm mốc biên giới sẽ làm Campuchia mất đất cho Việt Nam. Ảnh hưởng đến chủ quyền đất nước. Các dân biểu đảng Sam Rainsy sẽ ra thông cáo báo chí khiếu nại và đề nghị chính phủ xem xét lại sự thỏa thuận nói trên.
Đảng Sam Rainsy cũng sẽ yêu cầu chính phủ cho phép các bên liên quan tham gia giám sát vấn đề cắm mốc biên giới. Vì chủ quyền dân tộc không phải của riêng đảng Nhân dân Campuchia hay ông Var Kimhong, chính phủ buộc phải giải thích những thắc mắc của dân.”
Theo Ủy ban biên giới Việt Nam, đường biên giới trên đất liền giữa Campuchia và Việt Nam khởi đầu từ ngã ba biên giới Campuchia – Lào – Việt Nam thuộc tỉnh Kon Tum kéo dài đến sát mép biển Hà Tiên tỉnh Kiên Giang. Đường biên giới này đi qua 10 tỉnh biên giới miền Tây Nam của Việt Nam tiếp giáp 9 tỉnh biên giới của Campuchia.
Campuchia và Việt Nam đã nỗ lực đàm phán và ký kết được 5 Hiệp ước, Hiệp định về vấn đề biên giới. Trong đó, Hiệp ước hòa bình, hữu nghị và hợp tác ký ngày 18/2/1979; Hiệp định về vùng nước lịch sử được ký ngày 07/7/1982; Hiệp ước về nguyên tắc giải quyết vấn đề biên giới ký ngày 20/7/1983; Hiệp định về quy chế biên giới được ký ngày 20/7/1983 và Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia đã ký ngày 27/12/1985.
Trên thế giới chưa có chuyện hai quốc gia lại hoán đổi làng
Năm 2005, hai bên ký Hiệp ước bổ sung Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia năm 1985, tuy nhiên các tổ chức ngoài chính phủ và đảng phái chính trị đối lập tại Campuchia phủ nhận Hiệp ước bổ sung này.
Lãnh tụ đảng Nhân quyền là ông Kem Sokha nói rằng kế hoạch ký Hiệp ước bổ sung Hiệp ước hoạch định
biên giới quốc gia năm 1985 nằm dưới sự sắp xếp và chuẩn bị trước của chính phủ Việt Nam. Việt Nam có ý đồ xâm lấn khi Hiệp ước bổ sung phải đổi bản đồ từ khổ 1/100.000 sang khổ 1/50.000. Sự thỏa thuận của việc đổi hai ngôi làng trong khuôn khổ tiến trình phân định biên giới giữa hai nước sẽ chứng minh điều đó.
Theo ông Kem Sokha, chủ quyền lãnh thổ không thể nhượng hay đổi được. Các tỉnh giáp biên giới Việt Nam đã có rất nhiều khu vực đất lồi ra về phía Việt Nam. Nếu chính phủ phải nhượng hai ngôi làng biên giới cho Việt Nam thì tất nhiền sẽ có nhiều trường hợp tương tự xảy ra sau này. Ông phát biểu:
“Theo tôi, trên thế giới chưa có nước nào thỏa thuận hoán đổi ngôi làng như vậy. Đó là điều lạ lùng khi Chính phủ làm chuyện này với Việt Nam. Những nhà giám sát vấn đề biên giới đang cáo buộc chính phủ của đảng Nhân dân Campuchia đã và đang có mối quan hệ mật thiết với ĐCS Việt Nam. Nếu chính phủ thật sự quyết định nhượng hai ngôi làng cho Việt Nam thì người dân sẽ càng nghi ngờ những quan hệ ấy.
Để giải quyết vấn đề này, chúng tôi nghĩ rằng chính phủ phải sử dụng bộ bản đồ thời Pháp thuộc.”
Trong khi đó, Chủ tịch Ủy ban biên giới Campuchia là ông Var Kimhong cho biết Campuchia và Việt Nam đã đạt được thỏa thuận biên giới. Hai nước sẽ bắt đầu hoán đổi ngôi làng và sẽ thực hiện từ làng của Chủ tịch Quốc hội Heng Samrin. Công việc vừa kể sẽ thực hiện dựa trên bản đồ thời Pháp thuộc.
Vẫn theo ông, khi Pháp vẽ bản đồ thì hai ngôi làng này nằm trên phần đất Việt Nam. Ông Var Kimhong cũng bác bỏ lời các cáo buộc của các phe đối lập. Ông nói tất cả công tác nhượng làng biên giới cho Việt Nam đều thực hiện theo tinh thần thỏa thuận biên giới giữa hai nước. Ông cho biết:
“Sự thỏa thuận về vấn đề biên giới là dựa trên bộ bản đồ khổ 1/100.000. Theo bộ bản đồ, hai ngôi làng Thlock Trach và Anlung Chrey đều nằm trên phần đất của Việt Nam. Do đó, chúng tôi đã có sự đồng thuận trao đổi làng nhằm giữ lại hai ngôi làng vừa nói cho Chủ tịch Heng Samrin và người dân đang sinh sống ở nơi đó…”
Trong lịch sử, Campuchia đã bị mất đất về tay Việt Nam và phải triều cống cho Việt Nam. Vào thế kỉ 19, cả hai đều trở thành thuộc địa của thực dân Pháp và cùng với Lào tạo thành Đông Dương thuộc Pháp.
Trong chiến tranh Việt Nam, mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam đã sử dụng lãnh thổ của Campuchia giáp biên giới Việt Nam để phát động các cuộc tấn công vào miền Nam Việt Nam. Điều này khiến người dân Campuchia đang sống giáp biên giới Việt Nam khó chấp nhận rằng họ sống trong làng của Việt Nam.
Đường biên giới trên đất liền giữa Campuchia và Việt Nam có tổng chiều dài khoảng 1137 km. Tính đến nay, hai nước đã có 280 trên 314 cột mốc được dựng lên. Chi phí cho công tác xây dựng 314 cột mốc vừa nói là 16 triệu USD, chưa kể phí vận chuyển các cột mốc tới các đường biên giới.
Các dân biểu thuộc đảng đối lập Campuchia phản ứng gay gắt trước thỏa thuận của Ủy ban biên giới Campuchia và Việt Nam nhượng hai ngôi làng biên giới cho Việt Nam, để đổi lại hai ngôi làng khác được cho là thuộc phần đất của Việt Nam hồi xưa.
Chủ quyền đất nước phải do toàn dân quyết định
Đảng đối lập Sam Rainsy, đảng Nhân quyền và một số tổ chức ngoài chính phủ sẽ viết thư lên Chủ tịch Quốc hội yêu cầu mời Chủ tịch Ủy ban biên biên giới Var Kimhong trả lời chất vấn sắp tới.
Phát ngôn viên của đảng đối lập Sam Rainsy là ông Yim Sovann cho biết đảng ông không ủng hộ sự thỏa thuận của chính phủ để đổi hai ngôi làng giáp biên giới với Việt Nam. Hai ngôi làng Thlock Trach và Anlung Chrey thuộc huyện Ponhea Krek, tỉnh Kampong Cham là quê hương của Chủ tịch Quốc hội, và người dân Campuchia đã sống ở đó từ nhiều đời.
Đảng Sam Rainsy còn cho rằng công tác phân giới cắm mốc biên giới trên đất liền giữa Campuchia – Việt Nam đang làm xứ Chùa Tháp mất đất cho Việt Nam trong đó có phần đất ruộng, đồn điền và ngôi làng của Chủ tịch Quốc hội. Ngoài ra, công tác phân giới cắm mốc vẫn còn thiếu khách quan, minh bạch và công bằng, đồng thời không thực hiện đúng theo bản đồ thời Pháp thuộc.
Đảng Sam Rainsy cũng sẽ yêu cầu chính phủ cho phép các bên liên quan tham gia giám sát vấn đề cắm mốc biên giới. Vì chủ quyền dân tộc không phải của riêng đảng Nhân dân Campuchia hay ông Var Kimhong, chính phủ buộc phải giải thích những thắc mắc của dân
ông Yim Sovann
Ông Yim Sovann cho biết: “Đảng đối lập Sam Rainsy từ chối dứt khóat Hiệp ước bổ sung Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia năm 1985 được ký giữa chính phủ và chính phủ Việt Nam hồi năm
Huyện Ponhea Kraek, tỉnh Kampong Cham trên bản đồ. Wikipedia
2005. Đảng Sam Rainsy nghĩ rằng công việc cắm mốc biên giới sẽ làm Campuchia mất đất cho Việt Nam. Ảnh hưởng đến chủ quyền đất nước. Các dân biểu đảng Sam Rainsy sẽ ra thông cáo báo chí khiếu nại và đề nghị chính phủ xem xét lại sự thỏa thuận nói trên.
Đảng Sam Rainsy cũng sẽ yêu cầu chính phủ cho phép các bên liên quan tham gia giám sát vấn đề cắm mốc biên giới. Vì chủ quyền dân tộc không phải của riêng đảng Nhân dân Campuchia hay ông Var Kimhong, chính phủ buộc phải giải thích những thắc mắc của dân.”
Theo Ủy ban biên giới Việt Nam, đường biên giới trên đất liền giữa Campuchia và Việt Nam khởi đầu từ ngã ba biên giới Campuchia – Lào – Việt Nam thuộc tỉnh Kon Tum kéo dài đến sát mép biển Hà Tiên tỉnh Kiên Giang. Đường biên giới này đi qua 10 tỉnh biên giới miền Tây Nam của Việt Nam tiếp giáp 9 tỉnh biên giới của Campuchia.
Campuchia và Việt Nam đã nỗ lực đàm phán và ký kết được 5 Hiệp ước, Hiệp định về vấn đề biên giới. Trong đó, Hiệp ước hòa bình, hữu nghị và hợp tác ký ngày 18/2/1979; Hiệp định về vùng nước lịch sử được ký ngày 07/7/1982; Hiệp ước về nguyên tắc giải quyết vấn đề biên giới ký ngày 20/7/1983; Hiệp định về quy chế biên giới được ký ngày 20/7/1983 và Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia đã ký ngày 27/12/1985.
Trên thế giới chưa có chuyện hai quốc gia lại hoán đổi làng
Năm 2005, hai bên ký Hiệp ước bổ sung Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia năm 1985, tuy nhiên các tổ chức ngoài chính phủ và đảng phái chính trị đối lập tại Campuchia phủ nhận Hiệp ước bổ sung này.
Lãnh tụ đảng Nhân quyền là ông Kem Sokha nói rằng kế hoạch ký Hiệp ước bổ sung Hiệp ước hoạch định
Lãnh tụ đối lập Sam Rainsy cùng một số đồng bào Campuchia ở xã Samrong, huyện Chanhtrea, tỉnh Svay Riêng đang nhổ cột mốc biên giới Việt - Miên hồi năm 2009. Source SamRainsy-party website
biên giới quốc gia năm 1985 nằm dưới sự sắp xếp và chuẩn bị trước của chính phủ Việt Nam. Việt Nam có ý đồ xâm lấn khi Hiệp ước bổ sung phải đổi bản đồ từ khổ 1/100.000 sang khổ 1/50.000. Sự thỏa thuận của việc đổi hai ngôi làng trong khuôn khổ tiến trình phân định biên giới giữa hai nước sẽ chứng minh điều đó.
Theo ông Kem Sokha, chủ quyền lãnh thổ không thể nhượng hay đổi được. Các tỉnh giáp biên giới Việt Nam đã có rất nhiều khu vực đất lồi ra về phía Việt Nam. Nếu chính phủ phải nhượng hai ngôi làng biên giới cho Việt Nam thì tất nhiền sẽ có nhiều trường hợp tương tự xảy ra sau này. Ông phát biểu:
“Theo tôi, trên thế giới chưa có nước nào thỏa thuận hoán đổi ngôi làng như vậy. Đó là điều lạ lùng khi Chính phủ làm chuyện này với Việt Nam. Những nhà giám sát vấn đề biên giới đang cáo buộc chính phủ của đảng Nhân dân Campuchia đã và đang có mối quan hệ mật thiết với ĐCS Việt Nam. Nếu chính phủ thật sự quyết định nhượng hai ngôi làng cho Việt Nam thì người dân sẽ càng nghi ngờ những quan hệ ấy.
Để giải quyết vấn đề này, chúng tôi nghĩ rằng chính phủ phải sử dụng bộ bản đồ thời Pháp thuộc.”
Trong khi đó, Chủ tịch Ủy ban biên giới Campuchia là ông Var Kimhong cho biết Campuchia và Việt Nam đã đạt được thỏa thuận biên giới. Hai nước sẽ bắt đầu hoán đổi ngôi làng và sẽ thực hiện từ làng của Chủ tịch Quốc hội Heng Samrin. Công việc vừa kể sẽ thực hiện dựa trên bản đồ thời Pháp thuộc.
Theo tôi, trên thế giới chưa có nước nào thỏa thuận hoán đổi ngôi làng như vậy. Đó là điều lạ lùng khi Chính phủ làm chuyện này với Việt Nam. Những nhà giám sát vấn đề biên giới đang cáo buộc chính phủ của đảng Nhân dân Campuchia đã và đang có mối quan hệ mật thiết với ĐCS Việt Nam...
ông Kem Sokha
Vẫn theo ông, khi Pháp vẽ bản đồ thì hai ngôi làng này nằm trên phần đất Việt Nam. Ông Var Kimhong cũng bác bỏ lời các cáo buộc của các phe đối lập. Ông nói tất cả công tác nhượng làng biên giới cho Việt Nam đều thực hiện theo tinh thần thỏa thuận biên giới giữa hai nước. Ông cho biết:
“Sự thỏa thuận về vấn đề biên giới là dựa trên bộ bản đồ khổ 1/100.000. Theo bộ bản đồ, hai ngôi làng Thlock Trach và Anlung Chrey đều nằm trên phần đất của Việt Nam. Do đó, chúng tôi đã có sự đồng thuận trao đổi làng nhằm giữ lại hai ngôi làng vừa nói cho Chủ tịch Heng Samrin và người dân đang sinh sống ở nơi đó…”
Trong lịch sử, Campuchia đã bị mất đất về tay Việt Nam và phải triều cống cho Việt Nam. Vào thế kỉ 19, cả hai đều trở thành thuộc địa của thực dân Pháp và cùng với Lào tạo thành Đông Dương thuộc Pháp.
Trong chiến tranh Việt Nam, mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam đã sử dụng lãnh thổ của Campuchia giáp biên giới Việt Nam để phát động các cuộc tấn công vào miền Nam Việt Nam. Điều này khiến người dân Campuchia đang sống giáp biên giới Việt Nam khó chấp nhận rằng họ sống trong làng của Việt Nam.
Đường biên giới trên đất liền giữa Campuchia và Việt Nam có tổng chiều dài khoảng 1137 km. Tính đến nay, hai nước đã có 280 trên 314 cột mốc được dựng lên. Chi phí cho công tác xây dựng 314 cột mốc vừa nói là 16 triệu USD, chưa kể phí vận chuyển các cột mốc tới các đường biên giới.
Cuộc chiến đấu đá về tự do ngôn luận của Chế độ Trung Quốc
Ôn Gia Bảo, thủ tướng Trung Quốc
Jin Jing Epoch
-
Cuộc chiến đấu đá về tự do ngôn luận (giữa 2 phe) tuần trước đã làm cho Thủ tướng Trung Quốc, và là một nhà cải cách, lên tiếng đòi phải "giảng rõ sự thật" nhiều hơn trong khi trong khi Cục Tuyên truyền Trung ương (CPD) ban hành chỉ thị bóp nghẹt báo chí gắt gao hơn, tất cả sự cố xảy ra trong cùng một ngày.
Ai là những nhân vật chính trong cuộc đấu đá trong ĐCSTQ? -bấm vào đây: Các Nhân vật Chính trong cuộc Đấu tranh Bắc Kinh
Thứ Sáu tuần trước, Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo nhấn mạnh sự cần thiết đối với các nhà lãnh đạo Trung Quốc là phải "nói lên sự thật và lắng nghe sự thật".
"Các nhà lãnh đạo Trung Quốc nên có một đầu óc cởi mở trước những quan điểm khác nhau, và không chỉ đơn giản bỏ qua như là những tiếng ồn. Thay vào đó, họ nên học hỏi từ những ý kiến đa dạng, đặc biệt là những ý kiến có tính chất nghiêm trọng" theo Đài phát thanh Quốc gia Trung Quốc trích lời ông Ôn phát biểu ngày 15 tháng 6.
Ôn Gia Bảo cũng chỉ ra rằng nếu không có quy tắc dân chủ của pháp luật để hạn chế những người cầm quyền", kẻ nào đó có thể sử dụng quyền lực họ nắm trong tay để vi phạm pháp luật, và chà đạp lên pháp luật.
Nhưng trong cùng ngày, Trưởng Cục Tuyên truyền Trung ương (CPD), người đứng đầu cơ quan tuyên truyền Lý Trường Xuân ( Li Changchun) , đã ban hành chỉ thị về kiểm duyệt cho các cơ quan thông tấn ở tất cả các cấp yêu cầu xuất bản các báo cáo nêu bật những thành tích vĩ đại" của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) trong 10 năm qua, và phải chấm dứt báo cáo bất kỳ tin tức tiêu cực phản ánh các giới chức chính quyền, hoặc là họ có nguy cơ phải đối mặt với sự trừng phạt khắc nghiệt.
Các nhận xét trái ngược nhau đã một lần nữa nêu bật sự khác biệt giữa cách tiếp cận cải cách của Ôn Gia Bảo và sự bóp nghẹt các phương tiện truyền thông của CPD.
Cục Báo chí và Xuất bản thành phố trung ương trực thuộc Bắc Kinh [Beijing Municipal Bureau of Press and Publication] tuyên bố vào ngày 15 tháng Sáu rằng các cơ quan thông tin ở tất cả các cấp không có thể báo cáo bất kỳ tin tức tiêu cực mà không có sự cho phép của CPD, họ cũng không được phép báo cáo những tin tức bên ngoài tỉnh lỵ địa phương của họ, theo Boxun, 1 trang tin bất đồng chính kiến bên ngoài Trung Quốc.
Thông báo cũng cho biết rằng nếu bất cứ nhà báo nào bị bắt vì báo cáo điều gì bên ngoài tỉnh nhà của mình, họ phải trình báo cho CPD và Văn phòng Báo chí và Xuất bản, và giấy phép của các nhà báo có thể bị thu hồi. Hơn nữa, những câu chuyện tin tức lớn quan trọng chỉ có thể được báo cáo với sự cho phép của CPD.
Một nhà báo làm việc cho Nhóm Truyền thông Nam phần [ Southern Media Group] , văn phòng ở Quảng đông, cho biết cơ quan tin tức này, với các nhà báo nhận được cảnh báo không được phép báo cáo vượt giới hạn tỉnh, đang bị theo dõi chặt chẽ bởi CPD. "Trong trường hợp nghiêm trọng, người đứng đầu của cơ quan tin tức thậm chí có thể bị buộc phải từ chức", ông nói.
Theo một báo cáo của China Digital Times ( CDT), Cục Tuyên truyền Trung ương ( CPD) đã ban hành những sự hướng dẫn cụ thể về hai sự kiện lớn gần đây: tin tức về cái chết của nhà hoạt động (nhân quyền) Li Wangyang Trung Quốc ngày 04 tháng 6 và việc bắt giữ tám (8) công dân Trung Quốc bởi cảnh sát Ấn Độ vào ngày 12 tháng 6. Tất cả các phương tiện truyền thông của Trung Quốc bị cấm không được báo cáo, tiến hành các cuộc phỏng vấn, cho ý kiến về các sự kiện, hoặc lặp lại những báo cáo của truyền thông nước ngoài.
Những tin khác, bao gồm cả viếc báo cáo về chất kim loại nặng được tìm thấy trong sữa bột, và của chính quyền địa phương, buộc một người phụ nữ phải hủy bỏ bảy tháng mang thai, đã có những hạn chế khác cho những tin tức này. Đối với những tin tức này chỉ có bản sao điện cáp Tân Hoa xã là có thể được sử dụng. "Thổi phồng, phóng đại, và cung cấp báo cáo... hoặc bình luận, là hòan toàn không được phép, theo CDT báo cáo.
Zhang Sutian, một bình luận gia thời sự sống ở ngoài Trung Quốc, nói với Thời báo Đại Kỷ Nguyên rằng nếu chính quyền Trung Quốc cho phép Trung Quốc hưởng tự do báo chí, hệ thống tuyên truyền của nó sử dụng để tẩy não người dân sẽ ngừng hoàn toàn, và ĐCSTQ sẽ sụp đổ qua đêm trong cùng một cách như bức tường Berlin bị sụp đổ chỉ trong một đêm. "Đó là lý do đằng sau sự kẹp chặt chẽ bộ máy tuyên truyền của ĐCSTQ ", Zhang nói.
Chú thích:
-Đọc bản gốc: theepochtimes.com
Theo Đại Kỷ Nguyên
Rio+20 : Điểm khởi đầu cho cuộc tìm kiếm một mô hình phát triển mới
Các thành viên phong trào Freedom from Debt Coalition biểu tình tại, Manila để cảnh báo nguy cơ thất bại của Hội nghị Rio+20.
Trọng Thành
-
Hội nghị Rio+20 chính thức khai mạc hôm nay 20/06/2012, với sự tham gia của đại diện hơn 190 quốc gia, gần một trăm nguyên thủ quốc gia và người đứng đầu chính phủ. Tên gọi Rio+20 khẳng định sự tiếp nối các lý tưởng của hội nghị thượng đỉnh về Trái đất cũng tại thành phố Rio, cách đây đúng 20 năm, nhằm cổ vũ cho mô hình phát triển kinh tế bền vững, bảo vệ môi trường, chống lại nghèo đói. Hội nghị thượng đỉnh Rio+20 có ý nghĩa như thế nào đối với sự tìm kiếm một mô hình phát triển mới mang tính toàn cầu, là chủ đề chính của tạp chí hôm nay.
Hội nghị thượng đỉnh toàn cầu về Phát triển bền vững Rio+20 tại Brazil được tổ chức đúng vào lúc thế giới đang lâm vào nhiều cuộc khủng hoảng, đặc biệt là các khủng hoảng tài chính, kinh tế. Nạn đói nghèo và nhiều tệ nạn xã hội khác có chiều hướng không giảm bớt tại nhiều nơi trên thế giới. Mâu thuẫn xung quanh các mục đích về bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế bền vững giữa các nước, các nhóm nước là hết sức lớn, khả năng đạt được một đồng thuận, như hy vọng của xã hội dân sự, các phong trào bảo vệ môi trường, chính phủ nhiều nước… có vẻ rất mỏng manh.
Chỉ cho đến ngày hôm qua, thứ Ba 19/06, sau nhiều tháng trao đổi và tranh luận, cuối cùng những người tham gia chuẩn bị hội thảo, dưới sự chủ tọa của nước chủ nhà Brazil, mới đạt được một thỏa thuận xung quanh một bản dự thảo tuyên bố chung, có tên gọi "Tương lai mà chúng ta mong muốn", dày khoảng 50 trang. Thỏa thuận này sẽ được đưa ra để nguyên thủ và lãnh đạo các nước xem xét phê chuẩn trước khi hội nghị kết thúc.
Có rất nhiều đánh giá khác nhau về bản dự thảo này. Bên cạnh các khen ngợi, vì dù sao một đồng thuận tối thiểu cũng đã được trong bối cảnh các bất đồng là hết sức lớn, thì có nhiều phát biểu, đặc biệt là từ phía các tổ chức phi chính phủ, như văn phòng "Facteur + 4", Quỹ bảo vệ thiên nhiên toàn cầu WWF, hay hiệp hội Greenpeace... cho rằng hội nghị đã thất bại, hay bản thỏa thuận này là "vô nghĩa". Bản thân ủy viên Châu Âu về môi trường Connie Hedegaard cũng bày tỏ sự thất vọng đối với thỏa thuận vừa đạt được.
Các khách mời của RFI hôm nay là nhà hoạt động môi trường Nguyễn Hữu Ninh (từ Hà Nội) và nhà nghiên cứu môi trường Nguyễn Đức Hiệp (từ Sydney).
Cùng với các khách mời, trong tạp chí này, còn có phần trích dẫn một số nhận định của các chuyên gia Pháp về môi trường, bà Laurence Tubiana, phụ trách bộ môn Phát triển bền vững của Đại học Khoa học Chính trị Paris, sáng lập viên và chủ tịch Viện Phát triển bền vững và các quan hệ quốc tế, ông Pierre Radanne, lãnh đạo văn phòng tư vấn "Facteur 4+" về các vấn đề năng lượng và khí hậu đối với các nước Châu Phi và các thành viên của nhóm Rio+20 của Pháp, và ông Brice Lalonde, cựu bộ trưởng môi trường Pháp, điều phối viên chính của hội nghị Rio+20. Và cuối cùng là phần nhận xét của nhà tư tưởng Edgar Morin.
Chúng tôi hy vọng rằng một số ý kiến và nhận định của các chuyên gia, nhà tư tưởng trong tạp chí hôm nay sẽ mang lại một số yếu tố giúp cho việc trả lời câu hỏi :
Cần đánh giá như thế nào về các nỗ lực và thành tựu, cũng như các trở ngại trong việc tạo lập được một khả năng phối hợp hành động quốc tế trước các thách thức hết sức lớn lao về môi trường, về các điều kiện sống còn của một bộ phận lớn dân cư trên hành tinh chúng ta hiện nay, vào một thời điểm được coi là bước ngoặt của số phận nhân loại ?
RFI xin chân thành cảm ơn tiến sĩ Nguyễn Hữu Ninh và tiến sĩ Nguyễn Đức Hiệp đã dành thời gian cho tạp chí hôm nay.
Theo RFI
-
Hội nghị Rio+20 chính thức khai mạc hôm nay 20/06/2012, với sự tham gia của đại diện hơn 190 quốc gia, gần một trăm nguyên thủ quốc gia và người đứng đầu chính phủ. Tên gọi Rio+20 khẳng định sự tiếp nối các lý tưởng của hội nghị thượng đỉnh về Trái đất cũng tại thành phố Rio, cách đây đúng 20 năm, nhằm cổ vũ cho mô hình phát triển kinh tế bền vững, bảo vệ môi trường, chống lại nghèo đói. Hội nghị thượng đỉnh Rio+20 có ý nghĩa như thế nào đối với sự tìm kiếm một mô hình phát triển mới mang tính toàn cầu, là chủ đề chính của tạp chí hôm nay.
Hội nghị thượng đỉnh toàn cầu về Phát triển bền vững Rio+20 tại Brazil được tổ chức đúng vào lúc thế giới đang lâm vào nhiều cuộc khủng hoảng, đặc biệt là các khủng hoảng tài chính, kinh tế. Nạn đói nghèo và nhiều tệ nạn xã hội khác có chiều hướng không giảm bớt tại nhiều nơi trên thế giới. Mâu thuẫn xung quanh các mục đích về bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế bền vững giữa các nước, các nhóm nước là hết sức lớn, khả năng đạt được một đồng thuận, như hy vọng của xã hội dân sự, các phong trào bảo vệ môi trường, chính phủ nhiều nước… có vẻ rất mỏng manh.
Chỉ cho đến ngày hôm qua, thứ Ba 19/06, sau nhiều tháng trao đổi và tranh luận, cuối cùng những người tham gia chuẩn bị hội thảo, dưới sự chủ tọa của nước chủ nhà Brazil, mới đạt được một thỏa thuận xung quanh một bản dự thảo tuyên bố chung, có tên gọi "Tương lai mà chúng ta mong muốn", dày khoảng 50 trang. Thỏa thuận này sẽ được đưa ra để nguyên thủ và lãnh đạo các nước xem xét phê chuẩn trước khi hội nghị kết thúc.
Có rất nhiều đánh giá khác nhau về bản dự thảo này. Bên cạnh các khen ngợi, vì dù sao một đồng thuận tối thiểu cũng đã được trong bối cảnh các bất đồng là hết sức lớn, thì có nhiều phát biểu, đặc biệt là từ phía các tổ chức phi chính phủ, như văn phòng "Facteur + 4", Quỹ bảo vệ thiên nhiên toàn cầu WWF, hay hiệp hội Greenpeace... cho rằng hội nghị đã thất bại, hay bản thỏa thuận này là "vô nghĩa". Bản thân ủy viên Châu Âu về môi trường Connie Hedegaard cũng bày tỏ sự thất vọng đối với thỏa thuận vừa đạt được.
Các khách mời của RFI hôm nay là nhà hoạt động môi trường Nguyễn Hữu Ninh (từ Hà Nội) và nhà nghiên cứu môi trường Nguyễn Đức Hiệp (từ Sydney).
Cùng với các khách mời, trong tạp chí này, còn có phần trích dẫn một số nhận định của các chuyên gia Pháp về môi trường, bà Laurence Tubiana, phụ trách bộ môn Phát triển bền vững của Đại học Khoa học Chính trị Paris, sáng lập viên và chủ tịch Viện Phát triển bền vững và các quan hệ quốc tế, ông Pierre Radanne, lãnh đạo văn phòng tư vấn "Facteur 4+" về các vấn đề năng lượng và khí hậu đối với các nước Châu Phi và các thành viên của nhóm Rio+20 của Pháp, và ông Brice Lalonde, cựu bộ trưởng môi trường Pháp, điều phối viên chính của hội nghị Rio+20. Và cuối cùng là phần nhận xét của nhà tư tưởng Edgar Morin.
Chúng tôi hy vọng rằng một số ý kiến và nhận định của các chuyên gia, nhà tư tưởng trong tạp chí hôm nay sẽ mang lại một số yếu tố giúp cho việc trả lời câu hỏi :
Cần đánh giá như thế nào về các nỗ lực và thành tựu, cũng như các trở ngại trong việc tạo lập được một khả năng phối hợp hành động quốc tế trước các thách thức hết sức lớn lao về môi trường, về các điều kiện sống còn của một bộ phận lớn dân cư trên hành tinh chúng ta hiện nay, vào một thời điểm được coi là bước ngoặt của số phận nhân loại ?
RFI xin chân thành cảm ơn tiến sĩ Nguyễn Hữu Ninh và tiến sĩ Nguyễn Đức Hiệp đã dành thời gian cho tạp chí hôm nay.
Theo RFI
Obama-Putin « hòa giải » trên hồ sơ Syria
Tổng thống Obama và người đồng nhiệm Nga Putin ngày 18/6/2012 bên Thượng đỉnh G20 tại Los Cabos.
Tú Anh
-
Tại Los Cabos - Mêhicô, Tổng thống Mỹ Barack Obama và đồng nhiệm Nga Vladimir Putin đã giải tỏa được xung khắc đặc biệt là về hồ sơ Syria đang gây căng thẳng trong quan hệ song phương. Cả hai kêu gọi « phải tức khắc chấm dứt bạo lực » và để cho « người dân Syria quyền tự chọn tương lai một cách độc lập và dân chủ ».
Giới quan sát xem hồ sơ Syria là « bài toán trắc nghiệm » trong quan hệ Washington-Matxcơva kể từ khi Vladimir Putin trở lại điện Kremli. Trong tinh thần này thì lãnh đạo Mỹ-Nga đã chứng tỏ họ có đủ bản lĩnh bằng thảo luận tìm ra một đường hướng chung phù hợp với tình thế phức tạp tại Syria và nhất là giải tỏa được phần nào căng thẳng đang đầu độc quan hệ song phương Nga-Mỹ.
Hôm qua, sau hai tiếng đồng hồ thảo luận bên lề thượng đỉnh G20 tại Los Cabos, lãnh đạo hai nước đã ra thông cáo chung nhấn mạnh hai nước « kêu gọi chấm dứt bạo lực ngay tức khắc ». Obama và Putin tuyên bố « thống nhất quan điểm để cho nhân dân Syria tự lựa chọn tương lai của mình một cách độc lập và dân chủ ».
Trong khi Washington than phiền Matxcơva che chở chế độ Damas dùng võ lực đàn áp dân chúng thì Tổng thống Obama tuyên bố tìm được một thỏa thuận với Tổng thống Putin về một « tiến trình chính trị » tránh cho Syria rơi vào nội chiến.
Tổng thống Nga cũng xác định là đã tìm ra « nhiều điểm đồng thuận » với lãnh đạo Hoa Kỳ trong cuộc thảo luận mà ông gọi là « cốt lõi và nghiêm túc ». Phát ngôn viên tổng thống Nga, ông Dmitri Peskov giải thích thêm là « tất cả mọi hệ phái tôn giáo tại Syria đều phải được bảo đảm trong tiến trình chính trị này », phải thúc đẩy chế độ Damas và đối lập ngồi và bàn « đàm phán » vì « giải pháp đơn phương sẽ không thực tế ».
Lãnh đạo Mỹ -Nga đã không dùng lời lẽ đả kích nhau như thường thấy trong thời gian trước đây. Phát ngôn viên Nga Dmitri Peskov mô tả hai bên không sử dụng ngôn từ « cứng cỏi » nhưng « xây dựng và cởi mở » và cùng bày tỏ ý muốn gặp gỡ thường xuyên hơn.
Tổng thống Nga cũng cám ơn Hoa Kỳ đã ủng hộ Nga gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới và mời ông Obama sang thăm. Bên cạnh hồ sơ Syria, trong cuộc gặp gỡ song phương tại Los Cabos vào hôm qua, hai bên cùng kêu gọi «Iran phải có thái độ nghiêm túc tạo lại uy tín trên thế giới và tuân thủ những bổn phận về hạt nhân ». Trên hồ sơ hệ thống phòng thủ chận tên lửa mà NATO đang bố trí tại châu Âu, lãnh đạo Mỹ-Nga tuyên bố tuy vẫn bất đồng nhưng « sẽ tiếp tục tìm kiếm một giải pháp ».
Theo nhận định của AFP, lúc tiếp xúc với báo chí, Tổng thống Putin với tác phong lạnh lùng cố hữu của một sĩ quan mật vụ đã trình bày tóm gọn trong hai phút. Trong khi đó, Tổng thống Obama phát biểu súc tích hơn và với giọng nói thư thái, tóm lược nội dung cuộc thảo luận được ông dùng thuật ngữ ngoại giao đánh giá là « thẳng thắn ».
Không rõ Tổng thống Mỹ có thành công trấn an Tổng thống Nga về mối lo âu bị mất ảnh hưởng tại Syria hay không ? Nhưng theo cố vấn an ninh quốc gia Mỹ, Ben Rhodes, thì nếu ông Putin có điều gì thất vọng thì ông đã bày tỏ công khai.
Theo RFI
Giới quan sát xem hồ sơ Syria là « bài toán trắc nghiệm » trong quan hệ Washington-Matxcơva kể từ khi Vladimir Putin trở lại điện Kremli. Trong tinh thần này thì lãnh đạo Mỹ-Nga đã chứng tỏ họ có đủ bản lĩnh bằng thảo luận tìm ra một đường hướng chung phù hợp với tình thế phức tạp tại Syria và nhất là giải tỏa được phần nào căng thẳng đang đầu độc quan hệ song phương Nga-Mỹ.
Hôm qua, sau hai tiếng đồng hồ thảo luận bên lề thượng đỉnh G20 tại Los Cabos, lãnh đạo hai nước đã ra thông cáo chung nhấn mạnh hai nước « kêu gọi chấm dứt bạo lực ngay tức khắc ». Obama và Putin tuyên bố « thống nhất quan điểm để cho nhân dân Syria tự lựa chọn tương lai của mình một cách độc lập và dân chủ ».
Trong khi Washington than phiền Matxcơva che chở chế độ Damas dùng võ lực đàn áp dân chúng thì Tổng thống Obama tuyên bố tìm được một thỏa thuận với Tổng thống Putin về một « tiến trình chính trị » tránh cho Syria rơi vào nội chiến.
Tổng thống Nga cũng xác định là đã tìm ra « nhiều điểm đồng thuận » với lãnh đạo Hoa Kỳ trong cuộc thảo luận mà ông gọi là « cốt lõi và nghiêm túc ». Phát ngôn viên tổng thống Nga, ông Dmitri Peskov giải thích thêm là « tất cả mọi hệ phái tôn giáo tại Syria đều phải được bảo đảm trong tiến trình chính trị này », phải thúc đẩy chế độ Damas và đối lập ngồi và bàn « đàm phán » vì « giải pháp đơn phương sẽ không thực tế ».
Lãnh đạo Mỹ -Nga đã không dùng lời lẽ đả kích nhau như thường thấy trong thời gian trước đây. Phát ngôn viên Nga Dmitri Peskov mô tả hai bên không sử dụng ngôn từ « cứng cỏi » nhưng « xây dựng và cởi mở » và cùng bày tỏ ý muốn gặp gỡ thường xuyên hơn.
Tổng thống Nga cũng cám ơn Hoa Kỳ đã ủng hộ Nga gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới và mời ông Obama sang thăm. Bên cạnh hồ sơ Syria, trong cuộc gặp gỡ song phương tại Los Cabos vào hôm qua, hai bên cùng kêu gọi «Iran phải có thái độ nghiêm túc tạo lại uy tín trên thế giới và tuân thủ những bổn phận về hạt nhân ». Trên hồ sơ hệ thống phòng thủ chận tên lửa mà NATO đang bố trí tại châu Âu, lãnh đạo Mỹ-Nga tuyên bố tuy vẫn bất đồng nhưng « sẽ tiếp tục tìm kiếm một giải pháp ».
Theo nhận định của AFP, lúc tiếp xúc với báo chí, Tổng thống Putin với tác phong lạnh lùng cố hữu của một sĩ quan mật vụ đã trình bày tóm gọn trong hai phút. Trong khi đó, Tổng thống Obama phát biểu súc tích hơn và với giọng nói thư thái, tóm lược nội dung cuộc thảo luận được ông dùng thuật ngữ ngoại giao đánh giá là « thẳng thắn ».
Không rõ Tổng thống Mỹ có thành công trấn an Tổng thống Nga về mối lo âu bị mất ảnh hưởng tại Syria hay không ? Nhưng theo cố vấn an ninh quốc gia Mỹ, Ben Rhodes, thì nếu ông Putin có điều gì thất vọng thì ông đã bày tỏ công khai.
Theo RFI
Syria : Bài toán trắc nghiệm quan hệ Obama – Putin
Tổng thống Mỹ Obama và đồng nhiệm Nga Putin (Reuters)
Đức Tâm
-
Hôm nay, 18/06/2012, truớc khi dự Hội nghị Thượng đỉnh G20 tại Los Cabos, Mêhicô, tổng thống Mỹ Barack Obama gặp đồng nhiệm Nga Vladmir Putin để thảo luận về các hồ sơ quốc tế quan trọng và tế nhị vào thời điểm sự ủng hộ của Matxcơva đối với tổng thống Bachar Al Assad tại Syria được coi là một trắc nghiệm trong quan hệ Nga-Mỹ.
Đây là cuộc gặp đầu tiên giữa nguyên thủ hai nước, kể từ khi ông Putin quay trở lại điện Kremlin. Ông Obama coi các cải thiện quan hệ với Nga, đạt được dưới thời cựu tổng thống Dmitri Medvedev, là một trong những thành công ngoại giao của mình.
Thế nhưng, trong thời gian qua, các cuộc « khẩu chiến » công khai giữa hai nước về hồ sơ Syria, các phát biểu cứng rắn của ông Putin, cũng như những biến động chính trị tại Matxcơva và Washington có nguy cơ dẫn đến sự đối đầu giữa các nhà lãnh đạo của hai quốc gia vốn cựu thù trong thời kỳ Chiến tranh lạnh.
Theo ông Matthew Rojansky, thuộc Quỹ Hòa bình Quốc tế Carnegie (Carnegie Endowment for International Peace), được AFP trích dẫn, ông Obama và ông Putin phải cố gắng « hạn chế những đổ vỡ » trong quan hệ song phương, tìm ra cơ sở chung để làm việc với nhau, tránh dẫn đến những căng thẳng không kiểm soát được. Theo chuyên gia này, « điều mà họ có thể làm được, đó là đạt một thỏa thuận nào đó và thiết lập một chiến lược để dự ứng các sự kiện trong trường hợp xẩy ra những điều không muốn ».
Đang trong quá trình vận động tranh cử cho nhiệm kỳ thứ hai, tổng thống Mỹ Obama phải đề phòng các cuộc tấn công từ phía đối thủ thuộc đảng Cộng hòa, ông Mitt Romney. Ừng viên tổng thống này cho rằng Nga là một mối đe dọa địa chính trị đối với Hoa Kỳ, cụ thể là Matxcơva trang bị vũ khí, bảo vệ chế độ giết người ở Damas, ngăn cản các trừng phạt quốc tế đối với Iran và chống lại những nỗ lực của Washington trên nhiều hồ sơ.
Tuy nhiên, Hoa Kỳ vẫn còn hy vọng là Nga sẽ tạo thuận lợi cho việc tìm ra một giải pháp đối với cuộc khủng hoảng Syria, mặc dù đến nay, Matxcơva vẫn chống lại mọi nỗ lực của Liên Hiệp Quốc trong hồ sơ này.
Theo các nhà phân tích, Nga cho rằng đã bị lừa gạt tại Libya vì phương Tây đã bảo đảm với Matxcơva là không tìm cách lật đổ nhà độc tài Mouammar Kadhafi, thế nhưng, cuối cùng lại giúp đỡ phe đối lập Libya làm việc này.
Do vậy, Nga lo ngại tình trạng này tái diễn ở Syria. Nếu Assad bị lật đổ và thay thế bằng một chế độ ít thân thiện hơn, Matxcơva sẽ mất một đồng minh chiến lược trong khu vực, sự hiện diện các căn cứ hải quân của Nga ở Địa Trung Hải bị đe dọa.
Trong khi đó, Hoa Kỳ cố gắng thuyết phục Nga chấp nhận giải pháp thay thế tổng thống Syria Bachar Al Assad và nói rõ rằng mục tiêu của Washington không phải là chống lại các quyền lợi của Matxcơva tại Syria. Ông Ben Rhodes, phó cố vấn an ninh quốc gia Hoa Kỳ khẳng định : « Lợi ích của chúng tôi không phải là chấm dứt ảnh hưởng của Nga tại Syria ».
Vẫn theo quan chức này, khi quan hệ Nga-Hoa Kỳ được thúc đẩy và cải thiện dưới thời tổng thống Medvedev, ông Putin lúc đó là thủ tướng cũng đã chấp thuận những yếu tố cơ bản trong hợp tác song phương. Ông Rhodes cho biết thêm là trong các cuộc điện đàm sơ khởi giữa tổng thống Obama và tổng thống Putin, thông điệp mà Washington nhận được là Matxcơva muốn tiếp tục các đồng thuận mà hai bên đã đạt được.
Thế nhưng, tổng thống Putin, người quyết liệt bảo vệ quy chế « siêu cường » của nước Nga, không hề dấu diếm thái độ nghi kỵ, ngờ vực của ông đối với Washington và cáo buộc Hoa Kỳ đứng đằng sau các cuộc biểu tình của phe đối lập tại Matxcơva trong thời gian qua.
Sau khi tái nhậm chức tổng thống Nga, ông Putin đã từ chối tham dự Hội nghị Thượng đỉnh G8 do ông Obama tổ chức hồi tháng trước tại Camp David, Hoa Kỳ. Mặc dù Washington nói rằng đó không phải là một cử chỉ tẩy chay, thế nhưng, sau đó, ông Putin lại công du Bắc Kinh, Berlin, và Paris.
Trong cuộc gặp với tổng thống Obama vào năm 2009, ông Putin, lúc đó là thủ tướng, đã đưa ra nhiều chỉ trích đối với Washington. Chính vì vậy, các phát biểu qua lại ngày hôm nay của tổng thống Mỹ và tổng thống Nga được giới quan sát rất chú ý, nhất là về hồ sơ Syria.
Theo RFI
Hôm nay, 18/06/2012, truớc khi dự Hội nghị Thượng đỉnh G20 tại Los Cabos, Mêhicô, tổng thống Mỹ Barack Obama gặp đồng nhiệm Nga Vladmir Putin để thảo luận về các hồ sơ quốc tế quan trọng và tế nhị vào thời điểm sự ủng hộ của Matxcơva đối với tổng thống Bachar Al Assad tại Syria được coi là một trắc nghiệm trong quan hệ Nga-Mỹ.
Đây là cuộc gặp đầu tiên giữa nguyên thủ hai nước, kể từ khi ông Putin quay trở lại điện Kremlin. Ông Obama coi các cải thiện quan hệ với Nga, đạt được dưới thời cựu tổng thống Dmitri Medvedev, là một trong những thành công ngoại giao của mình.
Thế nhưng, trong thời gian qua, các cuộc « khẩu chiến » công khai giữa hai nước về hồ sơ Syria, các phát biểu cứng rắn của ông Putin, cũng như những biến động chính trị tại Matxcơva và Washington có nguy cơ dẫn đến sự đối đầu giữa các nhà lãnh đạo của hai quốc gia vốn cựu thù trong thời kỳ Chiến tranh lạnh.
Theo ông Matthew Rojansky, thuộc Quỹ Hòa bình Quốc tế Carnegie (Carnegie Endowment for International Peace), được AFP trích dẫn, ông Obama và ông Putin phải cố gắng « hạn chế những đổ vỡ » trong quan hệ song phương, tìm ra cơ sở chung để làm việc với nhau, tránh dẫn đến những căng thẳng không kiểm soát được. Theo chuyên gia này, « điều mà họ có thể làm được, đó là đạt một thỏa thuận nào đó và thiết lập một chiến lược để dự ứng các sự kiện trong trường hợp xẩy ra những điều không muốn ».
Đang trong quá trình vận động tranh cử cho nhiệm kỳ thứ hai, tổng thống Mỹ Obama phải đề phòng các cuộc tấn công từ phía đối thủ thuộc đảng Cộng hòa, ông Mitt Romney. Ừng viên tổng thống này cho rằng Nga là một mối đe dọa địa chính trị đối với Hoa Kỳ, cụ thể là Matxcơva trang bị vũ khí, bảo vệ chế độ giết người ở Damas, ngăn cản các trừng phạt quốc tế đối với Iran và chống lại những nỗ lực của Washington trên nhiều hồ sơ.
Tuy nhiên, Hoa Kỳ vẫn còn hy vọng là Nga sẽ tạo thuận lợi cho việc tìm ra một giải pháp đối với cuộc khủng hoảng Syria, mặc dù đến nay, Matxcơva vẫn chống lại mọi nỗ lực của Liên Hiệp Quốc trong hồ sơ này.
Theo các nhà phân tích, Nga cho rằng đã bị lừa gạt tại Libya vì phương Tây đã bảo đảm với Matxcơva là không tìm cách lật đổ nhà độc tài Mouammar Kadhafi, thế nhưng, cuối cùng lại giúp đỡ phe đối lập Libya làm việc này.
Do vậy, Nga lo ngại tình trạng này tái diễn ở Syria. Nếu Assad bị lật đổ và thay thế bằng một chế độ ít thân thiện hơn, Matxcơva sẽ mất một đồng minh chiến lược trong khu vực, sự hiện diện các căn cứ hải quân của Nga ở Địa Trung Hải bị đe dọa.
Trong khi đó, Hoa Kỳ cố gắng thuyết phục Nga chấp nhận giải pháp thay thế tổng thống Syria Bachar Al Assad và nói rõ rằng mục tiêu của Washington không phải là chống lại các quyền lợi của Matxcơva tại Syria. Ông Ben Rhodes, phó cố vấn an ninh quốc gia Hoa Kỳ khẳng định : « Lợi ích của chúng tôi không phải là chấm dứt ảnh hưởng của Nga tại Syria ».
Vẫn theo quan chức này, khi quan hệ Nga-Hoa Kỳ được thúc đẩy và cải thiện dưới thời tổng thống Medvedev, ông Putin lúc đó là thủ tướng cũng đã chấp thuận những yếu tố cơ bản trong hợp tác song phương. Ông Rhodes cho biết thêm là trong các cuộc điện đàm sơ khởi giữa tổng thống Obama và tổng thống Putin, thông điệp mà Washington nhận được là Matxcơva muốn tiếp tục các đồng thuận mà hai bên đã đạt được.
Thế nhưng, tổng thống Putin, người quyết liệt bảo vệ quy chế « siêu cường » của nước Nga, không hề dấu diếm thái độ nghi kỵ, ngờ vực của ông đối với Washington và cáo buộc Hoa Kỳ đứng đằng sau các cuộc biểu tình của phe đối lập tại Matxcơva trong thời gian qua.
Sau khi tái nhậm chức tổng thống Nga, ông Putin đã từ chối tham dự Hội nghị Thượng đỉnh G8 do ông Obama tổ chức hồi tháng trước tại Camp David, Hoa Kỳ. Mặc dù Washington nói rằng đó không phải là một cử chỉ tẩy chay, thế nhưng, sau đó, ông Putin lại công du Bắc Kinh, Berlin, và Paris.
Trong cuộc gặp với tổng thống Obama vào năm 2009, ông Putin, lúc đó là thủ tướng, đã đưa ra nhiều chỉ trích đối với Washington. Chính vì vậy, các phát biểu qua lại ngày hôm nay của tổng thống Mỹ và tổng thống Nga được giới quan sát rất chú ý, nhất là về hồ sơ Syria.
Theo RFI
